Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin və Somali Prezidenti Həsən Şeyx Mahmudun görüşü iki ölkə arasında münasibətlərin inkişafında yeni bir səhifə açır. Bu görüş təkcə diplomatik əlaqələrin gücləndirilməsi deyil, həm də iqtisadi, ticarət, enerji və humanitar sahələrdə əməkdaşlığın genişləndirilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir.
Somali və Azərbaycan coğrafi baxımdan uzaq olsalar da, hər iki ölkə beynəlxalq arenada mühüm geostrateji mövqeyə malikdir. Azərbaycan Cənubi Qafqazın aparıcı ölkələrindən biri kimi, enerji resursları, iqtisadi inkişaf və diplomatik fəallıq sahəsində diqqət çəkir. Digər tərəfdən, Somali Afrikanın Şərqində yerləşən, Hind okeanı sahilində mühüm limanlara sahib olan bir dövlətdir. Bu görüş iki ölkənin qarşılıqlı maraqlarını təmin edəcək və gələcək əməkdaşlığa zəmin yaradacaq.
Somali Prezidenti Həsən Şeyx Mahmudun Azərbaycana səfəri zamanı əsas müzakirə mövzularından biri siyasi münasibətlərin inkişaf etdirilməsi və beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində əməkdaşlıq oldu. Azərbaycanın beynəlxalq arenada artan rolu və multilateral diplomatiyası Somali üçün maraq doğurur. Eyni zamanda, Azərbaycan Afrika İttifaqı və İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı kimi platformalarda Somali ilə əməkdaşlığı genişləndirə bilər.
Somali və Azərbaycan arasında iqtisadi əlaqələrin qurulması və gücləndirilməsi üçün böyük potensial mövcuddur. Görüş zamanı hər iki tərəf enerji, kənd təsərrüfatı, logistika və ticarət sahələrində əməkdaşlıq imkanlarını nəzərdən keçirdi.
Azərbaycanın enerji sektoru dünyada nüfuz sahibidir. Dövlət Neft Şirkəti (SOCAR) vasitəsilə Azərbaycan bir çox ölkəyə neft və qaz ixrac edir. Somali isə öz neft və qaz ehtiyatlarını kəşf etmək mərhələsindədir. Bu baxımdan, SOCAR-ın Somali ilə əməkdaşlıq etməsi və bu ölkədə enerji layihələrinə investisiya qoyması perspektivli ola bilər.
Somali əsasən kənd təsərrüfatı və heyvandarlıqla məşğul olan ölkədir. Azərbaycan isə aqrar sektorda sürətli inkişaf edən ölkələrdəndir. Bu sahədə bilik və texnologiya mübadiləsi hər iki ölkəyə böyük fayda verə bilər. Azərbaycan Somali bazarına kənd təsərrüfatı texnologiyaları və məhsullar ixrac edə bilər. Somalinin strateji limanları Afrika və Asiya bazarlarına çıxışı təmin edir. Azərbaycan isə Mərkəzi Asiya, Türkiyə və Avropaya açılan mühüm nəqliyyat qovşağına çevrilib. Bu baxımdan, iki ölkə arasında nəqliyyat və ticarət əlaqələrinin inkişafı qarşılıqlı fayda verə bilər.
Azərbaycan son illərdə Afrika ölkələri ilə humanitar əməkdaşlıq sahəsində ciddi addımlar atır. Somali də bu əməkdaşlıqdan faydalana bilər. Görüş zamanı Azərbaycan hökumətinin Somalidə təhsil və səhiyyə sahələrinə investisiya qoyması məsələləri də müzakirə edildi. Azərbaycanın bir neçə universiteti xarici tələbələrə təqaüd proqramları təqdim edir. Somali gənclərinin bu proqramlardan yararlanması onların təhsil imkanlarını genişləndirə və gələcəkdə iki ölkə arasında əlaqələrin daha da möhkəmlənməsinə səbəb ola bilər.
Somali Prezidenti ilə İlham Əliyevin görüşü iki ölkə arasında münasibətlərin inkişafında mühüm addım oldu. Bu görüş siyasi, iqtisadi, humanitar və beynəlxalq əməkdaşlıq baxımından böyük potensiala malikdir. İrəlidəki dövrdə bu əməkdaşlığın konkret layihələr və müqavilələr əsasında inkişaf etdirilməsi gözlənilir. Azərbaycan və Somali arasındakı bu yeni münasibətlərin hər iki xalq üçün faydalı olması və gələcəkdə daha da genişlənməsi mümkündür.
Vüsalə Əliyeva,
Bakı şəhəri, Xətai rayonu 17 № orta məktəbin Tarix müəllimi
