Son bir neçə ildə Çin hərbi imkanlarının inkişafında əhəmiyyətli irəliləyişlər əldə edib. Pekin texnologiya və döyüş təcrübəsi baxımından ABŞ-dan geri qalsa da, ölkə silahlı qüvvələrini fəal şəkildə modernləşdirir...
Poliqon Slash Gear-ə istinadən xəbər verir ki, Çinin müdafiə büdcəsi yalnız artır və 2026-cı ilə qədər ABŞ büdcəsindən sonra ikinci yerdədir. İndi Asiya ölkəsi hətta ABŞ silahlı qüvvələrində belə olmayan silahlara və hərbi texnologiyalara malikdir. Lakin məsələ ABŞ-ın onları yaratmaq iqtidarında olmamasında deyil - səbəb iki ölkənin fərqli hərbi ambisiyalarındadır.
Gəmi əleyhinə ballistik raketlər
Çin gəmi əleyhinə ballistik raketlər (ASBM) hazırlayan azsaylı ölkələrdən biridir. Onlar hərəkət edən döyüş gəmilərini uzaq məsafədən məhv etmək üçün nəzərdə tutulub. Buna görə də, Çin ordusu, lazım gələrsə, Amerika təyyarədaşıyan gəmilərini ölkənin dərinliklərindən vura biləcək.
Hazırda Çində istifadə edilən ASBM-lərə 1500 km mənzilli YJ-21, təxminən 2150 km mənzilli quru əsaslı ASBM olan DF-21D, 2000 km-ə qədər mənzilli quru əsaslı DF-17 və maksimum 4000 km mənzilli DF-26D daxildir.
DF-27 raketi ən uzun mənzilli raketdir və 8000 km-ə qədər məsafədəki hədəfləri vura bilir. Bu zonaya Quam, Alyaska və hətta Havay yaxınlığında yerləşən ABŞ gəmiləri daxildir.
ABŞ-ın hazırda arsenalında gəmi əleyhinə ballistik raketlər yoxdur. Ölkənin bu cür silahlara tarixi ehtiyacı yoxdur. Həmçinin qeyd etmək lazımdır ki, ABŞ-ın Tomahawk kimi qeyri-ballistik gəmi əleyhinə raketləri var.
Yerüstü orta mənzilli ballistik raketlər (IRBM)
ABŞ-ın uzun mənzilli qitələrarası ballistik raketi LGM-30 Minuteman III olsa da, ölkənin daha qısa mənzilli yerüstü ballistik raketlər arsenalına malik deyil. Səbəb 30 ildən çoxdur ki, ölkə Sovet İttifaqı (və daha sonra Rusiya ilə) ilə Orta Mənzilli Nüvə Qüvvələri (INF) Müqaviləsini imzalayıb. Sənəddə mənzili 500 km-dən 5500 km-ə qədər olan yerüstü ballistik və kruiz raketlərinin hazırlanması və yerləşdirilməsi qadağan edilib.
Çin belə öhdəliklərlə bağlı deyildi, ona görə də 1500 km-dən 4000 km-ə qədər geniş diapazonlu qısa və orta mənzilli quru əsaslı raketlər yaradıb.
"Onu da qeyd etmək lazımdır ki, bu raketlər ABŞ üçün Çin qədər vacib deyil. Yaxınlığında bir neçə regional rəqiblə qarşılaşmalı olan Çindən fərqli olaraq, ABŞ qısa və orta mənzilli raketlərə investisiya qoymaq üçün o qədər də ciddi təhlükə ilə üzləşmir", deyə materialın müəllifi izah edir.
2019-cu ildə ABŞ müqavilədən çıxdı və bu, quru əsaslı qısa və orta mənzilli raketlərin inkişafına yol açıb.
Quru əsaslı gəmi əleyhinə raket şəbəkəsi
Çin gəmi əleyhinə ballistik raketlərə əlavə olaraq, ixtisaslaşmış quru əsaslı sahil raket şəbəkəsi yaradıb. Əsasən gəmi əleyhinə kruiz raketlərindən istifadə edir.
Çin ordusu sahil boyunca və ya ada postlarında yerləşən yük maşınlarından buraxıla bilən YJ-62 və YJ-12B raketlərindən istifadə edir.
Bu yanaşma, sahil gəmi əleyhinə raketlərin vahid ümummilli şəbəkəsinə malik olmayan ABŞ-ın müdafiəsi ilə ziddiyyət təşkil edir, baxmayaraq ki, belə bir ideya üzərində təcrübələr aparıb.
Məqalədə deyilir: "ABŞ Dəniz Piyadaları Korpusu bu yaxınlarda həmişə xaricdə istifadə üçün nəzərdə tutulmuş və heç vaxt sahil müdafiə sisteminin bir hissəsi olmayan kiçik mobil Dəniz Hücum Raketləri qurğuları üzərində təcrübələr aparıb".
Amma əslində, ABŞ geostrateji mövqeyi və hərbi məqsədləri nəzərə alınmaqla belə imkanlara sahib olmağa çalışmır.
"Lakin, Çin ordusunun bu silah sistemlərini inkişaf etdirməsi nəticəsində qazandığı bilik və təcrübə bu ölkəni qarşıdakı onilliklərdə ABŞ üçün çox qorxulu bir rəqibə çevirəcək", deyə müəllif yekunlaşdırıb.
Poliqon.info
