SETI İnstitutunun apardığı yeni tədqiqat, yadplanetlilərdən gələ biləcək siqnalların niyə aşkarlanmadığını izah edir. Tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, ulduz fırtınaları radyo yayımlarını səs-küy yığınına çevirir və bu səbəbdən mesajlar gözdən qaçır.
HÄ°T.az xÉ™bÉ™r verir ki, astronomlar “kosmosda yalnızıqmı?” sualına cavab axtararkÉ™n on illÉ™rdir davam edÉ™n dÉ™rin sükutun sÉ™bÉ™bini müəyyÉ™n edÉ™ bilÉ™rlÉ™r. SETI Ä°nstitutunda çalışan alimlÉ™r, indiyÉ™ qÉ™dÉ™r “boÅŸluq” kimi qÉ™bul edilÉ™n siqnalların É™slindÉ™ texniki sÉ™bÉ™blÉ™rdÉ™n aÅŸkar edilmÉ™diyi ehtimalını irÉ™li sürüblÉ™r.
"Astrophysical Journal" jurnalında yayımlanan araÅŸdırmada bildirilir ki, “kosmik hava” adlanan tÉ™bii hadisÉ™lÉ™r, inkiÅŸaf etmiÅŸ sivilizasiyalardan gÉ™lÉ™ bilÉ™cÉ™k güclü radio siqnallarını tanınmaz hala gÉ™tirir. SETI mütÉ™xÉ™ssislÉ™ri indiyÉ™dÉ™k çox dar zolaqlı vÉ™ aydın siqnallara diqqÉ™t yetirib. Lakin astronom ViÅŸal Qacar vÉ™ komandası ulduz külÉ™klÉ™ri vÉ™ koronal kütlÉ™ atımı kimi güclü partlayışların bu siqnalları frekanslar arasında yayaraq pozduÄŸunu açıqlayıblar.
Nəticədə, mövcud güclü mesaj Yer üzündəki detektorların həssaslıq səviyyəsinin altına düşür və səs-küy yığını kimi qəbul edilir. Başqa sözlə, kainatdakı sükut siqnalın olmamasından yox, onun kosmik səyahət zamanı struktural deformasiya keçirməsindən irəli gəlir.
AlimlÉ™r bu hipotezi yoxlamaq üçün uzaq qalaktikalardan insanlığın kosmik tarixinÉ™ yönÉ™ldilÉ™r. Pioneer, Helios vÉ™ Viking kimi qÉ™dim kosmik aparatların mÉ™lumatlarını araÅŸdıran komanda, Günəş sistemindÉ™ki yerli kosmik havanın yayımlara tÉ™sirini analiz edib. 1960-cı illÉ™rdÉ™ buraxılan Mariner IV vÉ™ Pioneer 6 kimi aparatların GünəşdÉ™n tÉ™xminÉ™n 6 milyon kilometr mÉ™safÉ™dÉ™ göndÉ™rdiyi siqnallarda ciddi “frekans yayılması” aÅŸkar edildi. XüsusilÉ™ Günəş fırtınaları zamanı bu tÉ™sir daha da nÉ™zÉ™rÉ™ çarpıb.
1970-ci illərdə Günəş ətrafına göndərilən Helios 1 və 2 aparatlarından əldə edilən məlumatlar da bu nəticələri təsdiqləyir. Günəşə yaxınlaşdıqca radyo siqnallarındakı pozuntular artır. Hətta Günəş aktivliyinin ən aşağı olduğu dövrlərdə belə oxşar maneələrlə qarşılaşılırdı. Marsa göndərilən Viking aparatlarının böyük məlumat dəstləri isə göstərib ki, pozuntular Günəşdən uzaqlaşdıqca tədricən azalır və müəyyən bir məsafədən sonra sabitləşir.
AlimlÉ™r indi GünəşimizdÉ™n öyrÉ™ndiklÉ™ri bu dÉ™rslÉ™ri kainatın dÉ™rinliklÉ™rinÉ™ tÉ™tbiq etmÉ™yÉ™ hazırlaşır. BaÅŸqa ulduz sistemlÉ™rindÉ™n gÉ™lÉ™ bilÉ™cÉ™k siqnalların hÉ™min sistemin ulduzunun enerjisinÉ™ görÉ™ necÉ™ dÉ™yiÅŸÉ™cÉ™yini öyrÉ™nmÉ™k üçün mürÉ™kkÉ™b modellÉ™r hazırlanır. XüsusilÉ™ kainatda É™n çox yayılan “qırmızı cücÉ™” ulduzların É™trafındakı hÉ™yat izlÉ™rini araÅŸdırarkÉ™n bu yeni metodlar É™hÉ™miyyÉ™tli fÉ™rq yaradacaq.
Samir
