Almaniyanın Lübek şəhərində Rusiya hərbi sənayesinə Avropa texnologiyalarının qaçaqmalçılıq yolu ilə göndərilməsini təşkil etməkdə şübhəli bilinən Rusiya biznesmeni həbs edilib...
Poliqon xəbər verir ki, Politico-nun məlumatına görə, polis Avropa sanksiyalarından yayınmaq və ikili təyinatlı texnologiyaları Rusiyaya ötürmək üçün qurulmuş mürəkkəb sistemə dair sənədləri ələ keçirib. Bu texnologiyaların Ukraynaya qarşı müharibədə istifadə edildiyi bildirilir.
Qeyd olunur ki, həbslə bağlı 4 illik araşdırma yekunlaşıb. Şübhəli Mikita S.-nin Lübekdəki ticarət şirkətini Moskvanın nəzarətində olan təchizat kanalına çevirdiyi iddia edilir. Alman qanunlarına görə, ona 10 ilə qədər həbs cəzası verilə bilər.
Almaniya prokurorluğunun materiallarına əsasən, Mikita S. geniş şəbəkənin mərkəzində olub və bu şəbəkə Rusiyanın Ukraynaya genişmiqyaslı müdaxiləsindən sonra Avropada Moskva üçün satınalma strukturuna çevrilib.
Araşdırma materiallarında göstərilir ki, əməliyyatlar kağız üzərində Lübekdə yerləşən orta ölçülü “Global Trade” ticarət şirkəti ətrafında aparılıb. Müharibədən əvvəl şirkət məhsulları birbaşa Rusiyaya ixrac edirdi, lakin sanksiyalardan sonra sxem dəyişdirilərək son alıcıların gizlədilməsi üçün mürəkkəb logistik zəncir qurulub.
Sistemin mərkəzində ABŞ sanksiyaları altında olan Rusiya şirkəti "Kolovrat" olub. İttiham materiallarına görə, bu qurum Rusiya müdafiə sənayesi ilə əlaqəli müəssisələri təmin edən əsas satınalma mərkəzi kimi fəaliyyət göstərib.
Mikita S. 2022-ci ilin martında, Rusiyanın Ukraynaya genişmiqyaslı hücumundan bir ay sonra "Global Trade" şirkətinin icraçı direktoru olub. İstintaq onu Alman şirkəti ilə Rusiya nəzarətçiləri arasında "bağlayıcı halqa" kimi təsvir edir. O, eyni zamanda Moskvadakı "Kolovrat" üçün də çalışaraq sifarişlərin, ödənişlərin və göndərişlərin koordinasiyasını təmin edib.
İstintaq materiallarına görə, Rusiya tərəfi şirkəti yalnız uzaqdan idarə etməyib. "Kolovrat" əməkdaşları alman işçiləri kimi davranaraq təchizatçılarla əlaqə saxlayıb, qiymət sorğuları göndərib və Avropada sifarişlər yerləşdiriblər. Beləliklə, əməliyyatlar xarici şirkət görüntüsü altında həyata keçirilib.
Gömrük sənədləri və kəşfiyyat hesabatlarına əsasən, tədarük edilən məhsullar arasında mikrokontrollerlər, elektron komponentlər, sensorlar, çeviricilər, diyircəkli podşipniklər, mexaniki hissələr, osiloskoplar və digər ölçü cihazları olub. Bunların çoxu ikili təyinatlı məhsullar hesab olunur.
Bəzi hallarda malların Rusiya müdafiə və ya nüvə tədqiqatları ilə əlaqəli son istifadəçilərə çatdırıldığı müəyyən edilib.
Jurnalistlərin məlumatına görə, şirkət Avropadan Rusiyaya göndərişləri üçün Türkiyə daxil olmaqla üçüncü ölkələrdən tranzit marşrutlar istifadə edib. Sənədlərə əsasən, belə tədarüklər 5–10 gün ərzində həyata keçirilib.
Almaniyada yaradılmış "qondarma" şirkətlər də əməliyyatların gizlədilməsində rol oynayıb. Bəzi şirkətlər formal olaraq rus vətəndaşı Yevgen R.-nin adına olsa da, o, alman dilini bilməyib. Digər bir şirkət isə 2025-ci ilin mayında Daniel A.-nın adı ilə yaradılıb və gələcək əməliyyatlar üçün istifadə olunmalı idi. Bəzi ofislər və anbarlar eyni infrastrukturu paylaşırdı.
Qeyd olunur ki, daxili yazışmalarda gizlətmə və manipulyasiya adi hal alıb. Bir mesajda Mikita S. belə yazıb: "Hər şey səliqəli görünsün. Heç yerdə Rusiya qeyd olunmasın".
Digər mesajda isə deyilir: "Qutulardan bütün sənədləri çıxarın".
Daha bir yazışmada bildirilir: "Başqa alıcı lazımdır – Türkiyə uyğundur".
İstintaqın qənaətinə görə, bəzi əməkdaşlar malların sanksiyalı ölkəyə göndərildiyini açıq şəkildə biliblər: "Mallar sanksiya altında olan ölkəyə lazımdır".
"Global Trade" daxilində "Mikitanın sifariş siyahısı" adlı elektron cədvəldə minlərlə əməliyyat izlənilib. Federal Prokurorluğun sözçüsü İnes Petersen bildirib ki, ümumilikdə təxminən 16 min göndəriş həyata keçirilib və dəyəri 30 milyon avrodan çox olub.
Şəbəkə uzun müddət demək olar ki, diqqətdən kənarda fəaliyyət göstərib. Daha sonra Almaniyanın xarici kəşfiyyat xidməti əməliyyata nüfuz edib və "Kolovrat" şirkətinin daxili sənədlərinə çıxış əldə edib. Bu sənədlər sifarişləri, hesab-fakturaları və yazışmaları əhatə edib.
Bir halda malların Almaniyada sifariş edildiyi, vasitəçilər vasitəsilə ödənildiyi, Türkiyəyə göndərildiyi və daha sonra Rusiyaya çatdırıldığı müəyyən edilib. Digər halda isə məhsulların Rusiya nüvə proqramı ilə əlaqəli tədqiqat institutuna göndərildiyi aşkarlanıb.
Müşahidələr göstərib ki, Mikita S. Lübekdə az vaxt keçirib və tez-tez qısa səfərlərlə Almaniyaya gəlib. 2026-cı ilin əvvəlində onun gəlişi zamanı hüquq-mühafizə orqanları əməliyyata başlayıb və o, Radisson Blu Senator oteli yaxınlığında saxlanılıb.
Əməliyyat çərçivəsində şəbəkə ilə əlaqəli bir neçə ünvanda axtarış aparılıb.
Hazırda bir neçə nəfər həbsdədir, o cümlədən Mikita S., Yevgen R., Daniel A. və Boris M. adlı şəxs. Prokurorluq onu işin əsas fiqurlarından biri hesab edir.
İstintaq materialları göstərir ki, bu, tək bir sxem deyil, Rusiyaya kritik texnologiyaların sanksiyalardan yayınaraq davamlı şəkildə ötürülməsini təmin edən daha geniş sistemin bir hissəsi ola bilər.
Poliqon.info
