31 dekabr Dünya azərbaycanlılarının həmrəyliyi
günüdür. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin 1991-ci il dekabrın 16-da
Ulu Öndər Heydər Əliyevin sədrliyi ilə keçirilən iclasında 31 dekabrın dünya azərbaycanlılarının
həmrəylik günü kimi qeyd olunması barədə qərar qəbul edilib.
31 dekabr həmrəylik günü bayram kimi dünyanın
70-dən çox ölkəsində yaşayan 50 milyondan artıq azərbaycanlı ilə əlaqə qurmaq,
onlar arasında birlik və həmrəylik yaratmaqda mühüm rol oynayır. Dünya azərbaycanlılarının
həmrəyliyi, onların təşkilatlanması prosesini daim diqqət mərkəzində saxlayan
Ulu Öndər Heydər Əliyev həmrəylik gününü təsis etməklə xalqın birləşməsinə və
ideoloji həmrəyliyinə müvəffəq oldu.
2001-ci il noyabrın 9-10-da Bakıda keçirilən
Dünya azərbaycanlılarının I Qurultayı soydaşlarımızın milli mənlik şüurunun
güclənməsinə, müxtəlif ölkələrdə azərbaycanlı icmalarının mütəşəkkilliyinin və
fəallığının artmasına təsir göstərdi. Bu
təşəbbüs ölkənin ictimai-siyasi həyatında yeni bir hərəkat, dövlət siyasətinin
yeni bir istiqaməti idi. Qurultaydan
sonra 2002-ci ildə xaricdəki
soydaşlarımızla əlaqələrin genişləndirilməsi və inkişaf etdirilməsi məqsədilə
Xarici Ölkələrdə Yaşayan Azərbaycanlılarla İş üzrə Dövlət Komitəsi yaradıldı və
“Xaricdə yaşayan azərbaycanlılarla bağlı dövlət siyasəti haqqında” Qanunu qəbul
edildi ki, bu da dünya azərbaycanlılarının milli birliyi və təşkilatlanması
prosesini daha da gücləndirdi.
Milli həmrəylik Azərbaycanın beynəlxalq
nüfuzunun artmasına xidmət edir. Prezident İlham Əliyevin həyata keçirdiyi
uğurlu siyasət nəticəsində dövlətimizin diaspor siyasəti, həmvətənlərimizin
birlik və həmrəyliyinin möhkəmləndirilməsi, onların daha mütəşəkkil formada təşkilatlanması
prosesi yeni mərhələdə daha da inkişaf etməkdədir. Prezident İlham Əliyevin də
qeyd etdiyi kimi, biz istəyirik ki, dünyada yaşayan azərbaycanlılar öz tarixi Vətənləri
ilə əlaqələri heç vaxt kəsməsinlər. Daim əlaqədə olsunlar, Azərbaycanla bağlı
olsunlar. Beləliklə, onlar özlərini daha rahat hiss edəcəklər.
Qeyd etmək lazımdır ki, xaricdə yaşayan azərbaycanlıların
diaspordan lobbiyə çevrilməsi istiqamətində atılan praktik addımların nəticəsini
torpaqlarımızın işğaldan azad olunması zamanı yaxından şahidi olduq. İstər
2020-ci ilin yayında Tovuz döyüşləri, istər Vətən müharibəsi, istərsə də
antiterror əməliyyatı zamanı xaricdə yaşayan soydaşlarımızın effektiv mübarizəsi
böyük Qələbəmizə əlavə töhfə verdi.
Son 5 ildə tam yeni reallıq formalaşıb. 2022-ci ilin aprel ayında Şuşa şəhərində
Dünya Azərbaycanlılarının V Qurultayı – Zəfər Qurultayı keçirildi. Böyük qələbədən
sonra dünya azərbaycanlıları bir araya gəldi
və yeni dövr üçün yeni vəzifələr müəyyənləşdi.
Bu gün dünyanın müxtəlif ölkələrində Azərbaycan
icmaları fəaliyyətini uğurla davam etdirir. Aparılmış məqsədyönlü işlər nəticəsində
51 ölkəni əhatə edən və 561 diaspor təşkilatını özündə birləşdirən 15
Koordinasiya Şurası, 20 ölkədə 31 Azərbaycan Evi fəaliyyət göstərir. Azərbaycanın
xarici ölkələrdə yeni icma və birliklərinin təsis edilməsi çağdaş diaspor
quruculuğu işinin uğuru kimi qiymətləndirilə bilər. Təsadüfi deyil ki, Türk
Dövlətləri Təşkilatı ilə əməkdaşlıq çərçivəsində diaspor fəaliyyətində yeni səhifə
açılır. TDT-yə üzv dövlətlərin Diaspor Məsələlərinə məsul Dövlət Qurumlarının Rəhbərlərinin
2 dekabr 2025-ci il tarixində Macarıstanın paytaxtı Budapeşt şəhərində
keçirilmiş 7-ci görüşündə 2026-cı il üçün “Diaspor üzrə Birgə Fəaliyyət Planı”
qəbul edilib. Bu da diaspor fəaliyyətinin güclənməsinə əlavə töhfə olacaq.
Könül NURULLAYEVA,
Milli Məclisin deputatı
