“ABÅ-nin Venesuela prezidenti Nikolas Moduranın hÉbs edilmÉsi istiqamÉtindÉ atdıÄı addımlar vÉ Monro doktrinasına faktiki qayıdıÅı Rusiyada bÉzi dairÉlÉri “hÉvÉslÉndirib”. Rusiyada hesab edÉnlÉr var ki, yaranmıŠgeosiyasi ÅÉraitdÉn istifadÉ edÉrÉk CÉnubi Qafqaz vÉ MÉrkÉzi Asiyada “xüsusi ÉmÉliyyatlar” keçirilmÉli vÉ bu regionlar yenidÉn nÉzarÉt altına alınmalıdır”.
Adalet.az xÉbÉr verir ki, bunu politoloq MÉhÉmmÉd ÆsÉdullazadÉ deyib.
Onun sözlÉrinÉ görÉ, lakin nÉzÉrÉ almaq lazımdır ki, ABÅ-nin baÅlatdıÄı bu proses ilk növbÉdÉ Rusiya, Ä°ran vÉ Çinin strateji baxımdan zÉiflÉdilmÉsinÉ hesablanıb:
“Bu ssenari ilk olaraq Ukraynada tÉtbiq olundu. Rusiya Ukraynaya hücum etmÉklÉ özünü uzunmüddÉtli strateji çökmÉ tÉlÉsinÉ saldı. Artıq dörd ilÉ yaxındır ki, Rusiya Donbasın inzibati sÉrhÉdlÉrinÉ tam çıxmaq iqtidarında deyil. Ordusu Kupyansk vÉ Pokrovsk istiqamÉtlÉrindÉ ciddi itkilÉrÉ mÉruz qalır. Bu ÅÉraitdÉ Rusiyada növbÉti hÉrbi ÉmÉliyyatlara baÅlamaq çaÄırıÅları sÉslÉndirilir. Lakin haqlı sual yaranır: bunu hansı ordu ilÉ edÉcÉklÉr? ÜstÉlik, CÉnubi Qafqaz vÉ MÉrkÉzi Asiya ölkÉlÉri ötÉn Ésrin 1920-ci illÉrinin zÉif vÉ institutsuz dövlÉtlÉri deyil. Bu ölkÉlÉr müstÉqil siyasÉt yürüdÉn, beynÉlxalq münasibÉtlÉr sistemindÉ öz yeri olan subyektlÉrdir”.
Politoloq deyib ki, Rusiyanın tanınmıŠtelejurnalisti Vladimir Solovyovun qonÅu ölkÉlÉrÉ qarÅı “xüsusi ÉmÉliyyatlar”la baÄlı açıqlamaları Moskvanın qonÅuları ilÉ münasibÉtlÉrindÉ etimadı faktiki olaraq sıfırlayır:
“Bu cür ritorika Rusiyanı tÉhlükÉsizlik tÉminatçısı yox, risk mÉnbÉyi kimi tÉqdim edir. ABÅ Venesuela vÉ digÉr regionlarda Rusiyanın beynÉlxalq güc kimi mövqelÉnmÉk cÉhdlÉrinin qarÅısını almaqla, Moskvanı daxili problemlÉrÉ fokuslanmaÄa mÉcbur edir. Ä°randa baÅ verÉn proseslÉrin növbÉti mÉrhÉlÉdÉ Rusiyanın özündÉ baÅ vermÉsi dÉ istisna edilmir. Ukrayna bataqlıÄına düÅmüÅ Rusiyanın bu münaqiÅÉdÉn “tÉmiz çıxması” real görünmür. BataqlıÄa saplanmıŠbir dövlÉtin tÉsir dairÉsini geniÅlÉndirmÉk mÉqsÉdilÉ yeni hÉrbi ÉmÉliyyatlara baÅlaması faktiki olaraq siyasi intihardır. Mövcud ÅÉrtlÉr daxilindÉ Rusiyanın fövqÉldövlÉt statusunu bÉrpa etmÉsi real görünmür. Yeni dünya siyasi nizamında Ésas vÉ hÉlledici güc kimi ABÅ qalmaqdadır. MÉhz Rusiya vÉ Çinin fövqÉldövlÉt olmaq vÉ öz ambisiyalarını geniÅlÉndirmÉk cÉhdlÉri fonunda beynÉlxalq siyasi vÉ tÉhlükÉsizlik sistemindÉ ciddi böhran yaranıb. ABÅ isÉ pozulmuÅ qlobal nizamı öz maraqları çÉrçivÉsindÉ yenidÉn formalaÅdırmaÄa çalıÅır. Bu kontekstdÉ AzÉrbaycanın ABÅ ilÉ strateji ÉmÉkdaÅlıÄının dÉrinlÉÅmÉsi ölkÉmizin tÉhlükÉsizliyinin vÉ suverenliyinin daha da möhkÉmlÉnmÉsinÉ xidmÉt edÉcÉk”.
Vasif
