Depressiya, yuxusuzluq, hipertoniya və diabet Alzheimer xəstəliyinin inkişafından əvvəl yarana bilər.
Bu, Vanderbilt Universiteti Tibb Mərkəzinin alimlərinin gəldiyi nəticədir.
“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri “Alzheimer's Research & Therapy” (ART) jurnalında dərc edilib.
Alzheimer xəstəliyi tədricən inkişaf edən və onilliklər çəkə bilən neyrodegenerativ bir xəstəlikdir. Tədqiqatçılar hansı tibbi vəziyyətlərin ən çox xarakterik yaddaş pozğunluqlarının başlamasından çox əvvəl ortaya çıxdığını müəyyən etməyə çalışıblar.
Alimlər ABŞ-nin iki böyük məlumat bazasından milyonlarla xəstənin anonimləşdirilmiş elektron tibbi qeydlərini təhlil ediblər. Əsas nümunə Alzheimer xəstəliyi olan 43000-dən çox insanın və xəstəliyi olmayan 400000-dən çox xəstənin məlumatlarını müqayisə ediblər. Alimlər demensiya diaqnozundan on il əvvəlki tibbi tarixçələri araşdırıb və onları nəzarət qrupu ilə müqayisə ediblər.
Məlum olub ki, sonradan Alzheimer xəstəliyi diaqnozu qoyulmuş insanlarda ruhi pozğunluqların (xüsusən də depressiyanın), eləcə də ağır neyropsixiatrik simptomların daha yüksək tezliyi müşahidə olunub. Bundan əlavə, yuxusuzluq və yuxu apnesi də daxil olmaqla yuxu pozğunluqlarının artan tezliyi müşahidə edilib.
Koqnitiv pozğunluq riski 2-ci tip diabet və hipertoniya və işemik serebrovaskulyar xəstəlik kimi ürək-damar xəstəlikləri ilə də artıb.
DNT biobank məlumatlarının əlavə təhlili bu vəziyyətlərin bəzilərinin Alzheimer xəstəliyi üçün genetik risklə əlaqəli olduğunu göstərib. Müəlliflər müəyyən edilmiş əlaqələrin birbaşa səbəb və nəticəni sübut etmədiyini, lakin yüksək risk qruplarını daha dəqiq müəyyən etməyə kömək etdiyini vurğulayırlar.
Tədqiqatçıların fikrincə, bu cür vəziyyətlərin daha erkən aşkarlanması və monitorinqi profilaktikada mühüm addım ola bilər. Mütəxəssislər hesablayırlar ki, Alzheimer xəstəliyinin başlanğıcını beş il gecikdirmək belə xəstəliyin ümumi yayılmasını əhəmiyyətli dərəcədə azalda bilər.
