ain.az, Medicina portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.
Son illərdə qısa video platformaları dünyada milyonlarla insanın gündəlik həyatının bir hissəsinə çevrilib. Xüsusilə gənclər və qadınlar gün ərzində saatlarla video izləyə bilir.
Mütəxəssislər isə xəbərdarlıq edir ki, sosial mediadan həddindən artıq istifadə həm psixi sağlamlığa, həm də bədənə mənfi təsir göstərə bilər.
Medicina.az Tik-tokçular və tik-toka baxanlarda hansı xəstəliklər yarana biləcəyini araşdırıb.
Psixi sağlamlığa təsirləri
1. Diqqət və yaddaş problemləri
Qısa və sürətli videolar beyində davamlı stimul yaradır. Uzun müddət bu tip kontent izləmək nəticəsində:
diqqət toplamaq çətinləşə bilər
uzun müddət oxuma və ya işləmək çətin ola bilər
yaddaş və konsentrasiya zəifləyə bilər.
2. Asılılıq və vaxt nəzarətinin itməsi
Sosial media platformaları istifadəçini daha çox saxlamaq üçün xüsusi alqoritmlərlə işləyir.
Nəticədə:
istifadəçi planlaşdırdığından daha çox vaxt keçirir
gündəlik işlər və məsuliyyətlər gecikir
telefon olmadan narahatlıq hissi yarana bilər.
3. Narahatlıq və stress
Davamlı məlumat axını və müqayisə hissi insanlarda psixoloji gərginlik yarada bilər.
Bəzi istifadəçilərdə:
narahatlıq
özünü başqaları ilə müqayisə etmə
özünə inamın azalması kimi problemlər ortaya çıxa bilər.
4. Yuxu problemləri
Gecə saatlarında telefon ekranına baxmaq beynin melatonin hormonunu azalda bilər.
Bu isə:
yuxuya getməni çətinləşdirir
yuxu keyfiyyətini azaldır
səhər yorğunluq hissinə səbəb olur.
Fiziki sağlamlığa təsirləri
1. Boyun və bel ağrıları
Telefonu uzun müddət aşağı baxaraq istifadə etmək boyuna böyük yük salır. Bu vəziyyət:
boyun əzələlərinin gərginliyi
baş ağrıları
bel və çiyin ağrıları yarada bilər.
2. Göz yorğunluğu
Uzun müddət ekrana baxmaq rəqəmsal göz yorğunluğu adlanan vəziyyətə səbəb ola bilər:
göz quruluğu
bulanıq görmə
göz ağrısı və baş ağrısı.
3. Fiziki hərəkətsizlik
Saatlarla telefon qarşısında oturmaq fiziki aktivliyi azaldır. Bu isə uzun müddətdə:
çəki artımı
metabolik problemlər
ürək-damar xəstəlikləri riskinin artması ilə əlaqəli ola bilər.
4. Baş ağrıları və miqren
Parlaq ekran, uzun müddət fokuslanma və boyun gərginliyi bəzi insanlarda:
tez-tez baş ağrıları
miqren tutmaları yarada bilər.
Mütəxəssislər sosial media istifadəsini balanslaşdırmağı tövsiyə edirlər:
gündəlik istifadə müddətini məhdudlaşdırmaq
hər 30–40 dəqiqədən bir fasilə vermək
gecə yatmazdan əvvəl telefondan istifadəni azaltmaq
gündəlik fiziki aktivliyi artırmaq lazımdır.
Aygün Musayeva
Hadisənin gedişatını izləmək üçün ain.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
