Araşdırmalar göstərir ki, musiqi sağlamlığa və beyin funksiyasına müxtəlif təsirlər göstərir. Musiqiyə qulaq asmaq əməliyyatdan sonrakı sağalmanı sürətləndirir, ağrıları aradan qaldırır və demensiya riskini azaldır.
Medicina.az xəbər verir ki, son araşdırmalar göstərir ki, musiqi təkcə mədəni ifadə vasitəsi deyil, həm də sağlamlığa və beyin funksiyasına müxtəlif təsirlər göstərir. Alimlər musiqinin insan bədəninə və zehninə təsirini daha yaxşı başa düşmək üçün yeni tapıntılar ortaya çıxarmağa davam edirlər.
Popular Science-ə görə, musiqiyə qulaq asmağın 4 faydası bunlardır:
SAĞALMANI SÜRƏTLƏNDİRİR
Kaliforniya Şimal Dövlət Universiteti Tibb Məktəbinin tədqiqatçıları tərəfindən 2024-cü ildə aparılan araşdırma və meta-analiz göstərdi ki, əməliyyatdan sonra musiqi dinləmək ağrı hisslərini və ürək döyüntüsünü azalda bilər. Araşdırma göstərdi ki, musiqi anesteziyadan sağalma prosesində stresli keçidi yüngülləşdirə və narahatlıq və kortizol səviyyələrini azalda bilər.
DEMANSİYA RİSKİNİ AZALDAR
Avstraliyanın Melburn şəhərindəki Monaş Universitetinin tədqiqatçıları tərəfindən 2025-ci ildə aparılan tədqiqat, fonda davamlı musiqi ifa etməyin demans riskini azalda biləcəyini müəyyən etdi. Tədqiqatda 70 yaş və yuxarı 10.893 yetkin araşdırıldı. Nəticələr göstərdi ki, davamlı musiqi dinləyənlərdə demans riski heç vaxt və ya nadir hallarda musiqi dinləməyənlərlə müqayisədə 39% daha aşağıdır. Bundan əlavə, musiqi alətində ifa edənlərdə demans riski 35% daha aşağı idi.
"BEYİN PLASTİKLİYİNİ ARTIRA BİLƏR"
Beynin yenidən qurulması və yeni bacarıqlar öyrənmək qabiliyyəti "beyin plastikliyi" adlanır. Tədqiqatlar göstərir ki, musiqi ifa etmək bu qabiliyyəti gücləndirər. Harvard Tibb Məktəbinin tədqiqatçıları tərəfindən hazırlanan və 2010-cu ildə "Nöroscientist" jurnalında dərc edilən bir araşdırma, xüsusilə erkən yaşda musiqi təhsili almağın beyin plastikliyini gücləndirdiyini ortaya qoydu. Tədqiqat göstərir ki, gənc yaşda musiqi təhsili alan uşaqlarda daha yüksək idrak performansı var.
CANLI MUSİQİ BEYİNƏ DAHA ÇOX TƏSİR EDİR
Rəqəmsal platformalarda dinlənilən qeydə alınmış musiqinin də müxtəlif faydaları var. Lakin bəzi tədqiqatlar göstərir ki, canlı musiqi beyinə daha güclü təsir göstərə bilər. Sürix Universitetinin tədqiqatçıları tərəfindən aparılan bir araşdırma, canlı konsertlərin qeydə alınmış musiqiyə nisbətən daha güclü və daha ardıcıl nevroloji reaksiyalar yaratdığını müəyyən etdi. Tədqiqatda, subyektlərin beynində amigdala aktivliyi həm fortepiano musiqisinin yazılmasını, həm də canlı pianoçunun ifasını dinləyərkən ölçüldü. Nəticələr göstərdi ki, canlı musiqi amigdalada daha yüksək və daha ardıcıl fəaliyyət yaradır. Canlı ifa zamanı emosiyaların emalı ilə əlaqəli daha geniş neyron şəbəkəsində də artan aktivlik müşahidə edildi.
Aygün
Medicina.az
