AZ

Kişi istəklərinin onda müti quluydum... Boris Pasternakın şeirləri

Kulis.az saytından alınan məlumata görə, ain.az bildirir.

Bu gün görkəmli rus şair, yazıçı, ədəbiyyat üzrə Nobel mükafatı laureatı Boris Paternakın anım günüdür.

Kulis.az onun şeirlərini Səlim Babullaoğlunun tərcüməsində təqdim edir.

Qış gecəsi

(2 variantda)

1.

Lopa-lopa bütün dünya,

Künc-bucaq qardı.

Yanırdı bir şam masada,

Bir şam yanırdı.

Mığmığalar yay gələndə

Cuman tək oda,

Çırpılırdı çəngə-çəngə

Çöldən cama qar.

Ox - çevrə şəkli aynada

Çovğun yapırdı.

Yanırdı bir şam masada

Bir şam yanırdı.

Bəyaz tavanda kölgələr

Gəzirdi az-az.

Çarpazdı ayaqlar, əllər

Qədər də çarpaz.

Düşən zaman taqqıltıyla

Başmaqlar yerə

Gözyaşı mum damlayırdı

Şamdan ətəyə.

Ağdı qarlı qaranlıqda,

Hər şey dümağdı.

Yanırdı bir şam masada,

Bir şam yanırdı.

Şamı küncdən yel çəkirdi,

Həvəs “yaz!” deyə

Xaçqanadlı mələk kimi -

Çəkirdi göyə.

Fevral boyu dayanmadan

Yağdı ki, yağdı.

Yanırdı bir şam masada,

Bir şam yanırdı.

2.

Lopa-lopa qar yağır, hər yana, hər tərəfə.

Süfrədə bir şam yanır, bir şam yanır süfrədə.

Alova cuman kimi yayda ağcaqanadlar

Çırpılır hey aynaya çöldən çəngə bəyaz qar.

Külək uşaq tək çəkir şüşədə ox və çevrə,

Süfrədə bir şam yanır, bir şam yanır süfrədə.

İşıqlanmış tavanda oynaşırlar kölgələr,

Çarpazlaşır əl-ayaq, çarpazlaşır tale də.

Tıq-tıqla cüt çəkələk sürüşür döşəməyə,

Mum damır göz yaşı tək şam altından ətəyə.

Hər şey bəyaza batır, dümağ, çal bir zülmətə,

Süfrədə bir şam yanır, bir şam yanır süfrədə.

Yel vurur küncdən şamı, həvəsin gücü artır,

Xaç qanadlı mələk tək ilham da göyə dartır.

Fevral boyu durmadan yağır, budu məsələ.

Süfrədə bir şam yanır, bir şam yanır süfrədə.

Hamlet

Küy bitdi. Çıxdım mən səhnəyə,

Qapının tirinə söykəli durdum.

Qulaq kəsilərək uzaq bir səsə

Nolacaq əsrimin taleyi duydum.

Mənə zillənibdi qaranlıq gecə

Min durbin gözünün zərrəbiniylə.

Əgər mümkündürsə, sən, Avva Otçe

Uzaq tut qədəri, məndən dəf elə.

Sevirəm sənin bu inad yazını,

Hazıram hər rolu oynamağa da.

Amma bu indiki başqa yazıdır

Bu dəfə məzur tut, məni bağışla.

Bəllidi hər kəsin hər bir addımı,

Həm də mümkün deyil sonluqdan qaçmaq.

Mən təkəm, şəbehdə boğulur hamı,

Yol adlamaq deyil ömür yaşamaq.

Eh, əgər bilsəydim mən o sıralar

Eh, əgər bilsəydim mən o sıralar,

Hələ lap əvvəldən belə olurmuş,

Qanlıymış, qatilmiş demə misralar,

Dolub boğazına səni boğurmuş.

Belə iç üzüylə bu zarafatdan

Qəti vaz keçərdim onda əlbəttə.

İndi çox keçibdi həmin o vaxtdan,

Keçmişdə qalan o ürkək həvəsdən.

Amma qocalıq da sanki Romadır:

Nə hap-gop istəyir, o aktyordan,

Nə bərkdən, ürəkdən mətn oxumağı -

Canı fəda istər gerçək, doğurdan.

Misranın sahibi hisslər olanda

O sanki meydana qara qul salır.

Qurtarır hər yapma sənət o anda,

Torpaq nəfəs alır, tale yaşanır.

Vaxt gələr, mənimçün konsert zalında

Vaxt gələr mənimçün konsert zalında

Bramsı çalarlar, ölüb gedərəm.

Yada düşər uşaqlığın dəstə halında

Gəzməkləri, çimmək, güllük, diksinərəm mən.

O rəssam qız - yuxu kimi xəfif, dikalın,

Onun hövlank, o qəzəbsiz, xoş təbəssümü -

Təbəssümü kürə kimi nəhəng və aydın -

Surətini, gülüşünü, alnını onun.

Diksinərəm, boşalaram, çalınar Brams,

Sahmanlı ev, artırmadan enən pillələr.

Ərzaq, yarma, alış-veriş düşər yadıma.

Həm o oğul, həm o qardaş, palıd və güllər.

Boyasıyla bulayırdı rəssam qız otu,

Gah cibinə, gah da yerə salıb fırçanı.

Yadımdadır rəsm dəsti, zəhər-bir qutu -

Sonu yəqin astma olan həmin “Basma”nı.

Diksinərəm, xatırlaram, çalınar Brams,

O keçilməz, inad kol-kos, o yol, o giriş.

O qaranlıq eyvan, tinglik, həmin o boş dam,

Həmin qaş-göz, həmin surət, həmin o gülüş.

Dolaram mən göz yaşıyla, üzüm nəmlənər,

Amma di gəl, ağlamadan quruyaram da.

Ətraf hamı, üzlər, dostlar, bir də ki ailəm,

O alovlu keçmiş çıxar dərin quyudan.

İntemesso çəmənində qohumlar dəstə

Əllərilə ağac kimi nəğməni qucub,

Kölgələr tək oynayırlar dörd ailə budu

Uşaqlıq tək məsum alman motivi üstə.

Nobel mükafatı

Batdım mən, qovğada heyvan kimi lap.

Hardasa adamlar, işıq, azadlıq.

Arxamca təqibin səsi, tappatap.

Çıxmağa yolum da qalmayıb artıq.

Qaranlıq bir meşə, gölün sahili,

Tir kimi yıxılmış küknar gövdəsi.

İndi bütün yollar bağlı, kəsili.

Nolacaq, qoy, olsun bundan ötəsi.

Axı, deyin, nədir o böyük səhvim,

Bəlkə qatiləm mən, bəlkə caniyəm?

Gözəl Yurdum üçün məcbur elədim

Göz yaşı axıtsın, qoy, bütün aləm.

Hətta belədirsə, əynimdə kəfən

Yenə də bilirəm o gün gələcək.

Qəzəbin, qərəzin hökmü hər yerdən

Xeyirin ruhuyla dəf ediləcək.

Maqdalina

1.

Gecə düşür, o saat

cinlərim peyda olur.

Keçmiş günahlarımın

əvəzi kimi.

Gəlib sıxırlar məni,

hey əzirlər ruhumu

Suçlu ötən günlərin

pozğun xatirələri.

Kişi istəklərinin

onda müti quluydum,

İçinə şeytan girmiş

dəlinin yekəsiydim.

Küçə idi bir vaxtlar

mənim yerim və yurdum.

Az qalıb, ola bilsin

bir neçə dəqiqə lap.

Sonra ölü bir sükut

çökəcəkdi araya.

Amma onlar ötməmiş,

halım olmamış xarab,

Öz ömrümün sonuna

çatıb dolan qab kimi,

Ömrümü sındırıram

bir saxsı gülab kimi

sənin qarşında, Ustad.

İndi görən hardaydım,

nə gözləyərdi məni,

ey, mənim Xilaskarım,

sən ey, mənim Müəllimim.

Mənə öz qollarını

Cənnət açmazdı yəqin,

Sənətimin toruna

düşən növbəti hərif-

Masa başında məni

yəqin o gözləyərdi.

Nolar, anlat ki, mənə

nədi axı, bu günah.?

Nədi ölüm, cəhənnəm,

atəş, alov, nədi ah?!

Necə oldu ki, söylə

hamının qarşısında,

O hüdudsuz qüssəmin

boy atıb arasından,

Sanki, pöhrəylə ağac

qovuşdum mən səninlə.

Sənin qədəmlərini

dizimə söykəyərək

Bəlkə qucaqlamağı

beləcə öyrənirəm

xaçın dördkünc tirini.

Dəfnə hazırlayarkən

o gözəl bədənini,

İsa, huşdan gedirəm,

itirirəm hissimi.

2.

Yır-yığış edər hamı

bayramqabağı.

Durub o tünlükdən

kənarda indi

Tasdan su tökürəm

başıaşağı,

Yuyuram mübarək

qədəmlərini.

Gəzirəm, tapmıram

başmaqlarını.

Göz yaşlarım tutur,

gözüm bağlanır.

Sanki qara pərdə

kəsir qarşımı.

Açıq saçlarımın

teli dağılır.

Ayağımı ətəyimə

dayayıb,

Qüsl edirəm onları

gözyaşımla.

Boynumdakı muncuqlarla

sarıyıb,

Əba kimi bürüyürəm

saçımla.

İndi elə aydındır ki,

gələcək,

Sanki onu sən tutub

saxlamısan.

İndi mənə bəllidir

hər olacaq.

Kahinlər tək çin çıxar

hər yuxum da.

Sabah enəcəkdir məbəddə

pərdə,

Bir yanda cəm olacağıq

hamımız.

Ayağımız altdan qaçacaq

yer də,

Bəlkə mənə gəldiyindən

yazığı.

Bir sıraya duracaqdı

atlılar,

Sonra gərdiş başlayacaq

hər yana.

Tufandakı qasırğa tək

atılan

Xaç pərvəriş edəcəkdi

səmaya.

Mən çarmıxın ayağında,

səcdədə

Dodağımı dişləyib

bayılacam.

Bütün bəşər, insanlıqçün

bəlkə də

Qollarını belə geniş

açmısan.

De, neyçündü geniş ürək

bu qədər?

Bu qədər güc, de, hardandı

bu dözüm?

De, dünyada varmı layiq bir

bəşər,

Bu qədər kənd, meşə,

çəmən və çöllük?

Amma keçəcəkdir üç gün

beləcə,

Elə dərin boşluğa

düşəcəyəm...

Keçən bu dəhşətli günlər

ərzində.

Dirilik günüyçün

böyüyəcəyəm.

İlqar Fəhmi: “Muxtarov obrazına müraciət etməyimin əsl səbəbi...” - Müsahibə

İnsanın xatırlamadığı şey onun üçün mövcud deyil... - Məşhur amerikalı yazıçıdan sitatlar

Qəşəm Nəcəfzadə ilə Biləsuvar, İmişli və Sabirabadda oxucularla görüş keçirildi

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün ain.az saytını izləyin.

Seçilən
29
1
kulis.az

2Mənbələr