
Dağçılıq tarixinin ən böyük faciələrindən biri olan və 8 alpinistin həyatını itirdiyi 1996-cı il Everest fəlakətindən otuz il ötür.
AFN.az xəbər verir ki, inkişaf edən texnologiya, hava proqnozu modelləri və yerli dağ bələdçiləri turizm sektorunun nəzarətini ələ keçirməsi dağa dırmaşmağı daha təhlükəsiz və gəlirli bir iş sahəsinə çevirib.
Lakin ekspertlərin fikrincə, bu gün dünyanın ən yüksək zirvəsində ölümcül risklər yaradan amil artıq gözlənilməz hava şəraiti deyil; həddindən artıq izdiham, təcrübəsiz turistlər və xərclərdən qaçan ucuz tur şirkətləridir.
Keçmişdə Everestə dırmaşan insanların sayı barmaqla göstəriləcək qədər az idisə, günümüzdə təkcə bir gündə 274 alpinistin zirvəyə çatması ilə yeni rekordlar qırılır və ana düşərgə artıq yüksək dağlıq zonada qurulmuş nəhəng bir şəhərə bənzəyir.
Ağıllı saatlar, peyk telefonları və marşrutları skan edən pilotsuz uçuş aparatları sayəsində 1996-cı ildəki kimi qəfil və gözlənilməz fırtınaların alpinistləri yaxalaması artıq demək olar ki, qeyri-mümkün hesab edilir, lakin sektorun yeni rəhbərləri olan yerli bələdçilər iqlim böhranının tətiklədiyi ərimələr səbəbindən marşrutların hər il daha təhlükəli hala gəldiyini bildirirlər.
Dağa olan həddindən artıq tələbat sosial şəbəkələrdə trend olan uzun dırmaşma növbələrini və zirvə tıxacını da bərabərində gətirir.
Sektorda rəqabət aparan 1200-dən çox şirkətdən bəzilərinin xərcləri azaltmaq üçün peşəkar bələdçilərdən istifadə etməməsi və ya müştərilərin təcrübə səviyyəsini yetərincə yoxlamaması təhlükəsizliyi ciddi şəkildə riskə atır.
Zirvə xətlərində saatlarla davam edən gözləmələr alpinistlərin oksigen balonlarının tükənməsinə, donmaya və beyinə oksigen getməməsi ilə yaranan ölümcül yüksək hündürlük xəstəliklərinə yol açır.
Ekspertlər Everestin sadəcə bir sosial şəbəkə kubokuna çevrilməməsi üçün dırmaşan şəxslərə qarşı ciddi dağçılıq keçmişi və təcrübəsi tələbinin qoyulmalı olduğunu qeyd edirlər.