Xalqcebhesi portalından verilən məlumata görə, ain.az xəbər yayır.
“Bu gün dünyada baş verənləri nəzərə alsaq, indi dünyanın hər yerindəki cəmiyyətlərin qaçqınlar və ya kölgəli biznes və repressiv ölkələrlə diplomatik sövdələşmələr kimi insanların taleyinə təsir edən məsələlərlə necə mübarizə apardığını araşdırmaq üçün münasib zamandır. Mövcud sistemi tənqid etmək, boşluqları tapmaq baxımından İkinci Dünya Müharibəsinə yenidən nəzər yetirilir. İkinci Dünya Müharibəsi ilə bağlı praktik olaraq hamıya məlum olan müxtəlif faktlar arasında İsveçrənin neytral reaksiyası xüsusilə məşhurdur”.
Bu sözləri xalqcebhesi.az-a açıqlamasında siyasi elmlər üzrə fəlsəfə doktoru, politoloq Şəbnəm Həsənova söyləyib.
Ş.Həsənova qeyd edib ki, son illərdə bu məşhur reaksiya diqqətlə araşdırılıb və bir çoxları İsveçrəni bu dövrdə dünyanın işlərinə ən yaxşı halda laqeydlikdə, ən pis halda isə Nasist Almaniyası ilə əməkdaşlığa yaxın olmaqda ittiham ediblər: “İsveçrənin korrupsiyaya qarşı mübarizə təşkilatı Mark Piet tərəfindən yazılmış "Qızıl yuyulması - qızıl ticarətinin çirkli sirləri və necə təmizlənməli" kitabı qızıl sənayesindəki əsas oyunçulara, genişmiqyaslı və sənətkarlıqla əlaqəli müxtəlif risklərə və müxtəlif beynəlxalq qaydaların və sertifikatlaşdırma sxemlərinin çatışmazlıqlarına işıq salır. Swiss National Bank Almaniya ilə irihəcmli qızıl əməliyyatları aparmış, bu qızılın mühüm hissəsinin işğal olunmuş Avropa ölkələrindən və qismən Holokost qurbanlarından talan edildiyi sonradan sübuta yetirilmişdir. Bu, Alp dağları ölkəsinin qlobal qızıl ticarəti üzərində dominantlığının hekayəsidir. Avropanın əksər hissəsini işğal edən, milyonlarla insanı təqib edən və öldürən bir rejimə İsveçrənin münasibəti fərqli idi”.
Politoloqun sözlərinə görə, İsveçrə fürsətdən yaxşı yararlanırdı, ya nasistlərə rəğbət bəsləyir, ya da müharibə fürsətindən “yaxşı iş” görmək üçün istifadə edirdi: “İsveçrəlilər olaraq demokratiya və insanlığa qarşı bu cür laqeydlik tətbiq edən açıq-aşkar diktatura dövləti ilə necə davranacaqlarına qərar verməli idilər. İsveçrə hakimiyyəti bütün qaçqınları qəbul edə bilməyəcəklərinə də qərar verdi. Bəziləri tərəfindən bu dövr İsveçrənin ən utancverici dövrlərindən biri kimi qəbul edilir. İsveçrəlilər Almaniyanın kütləvi deportasiyalarından xəbərdar olmalarına baxmayaraq 1942-ci ilin iyul ayında sərhədlərini yəhudilər üçün bağladılar. Yəhudi qaçqınlarına 1939-cu ildə ölkədə bəzi məkanlara giriş icazəsi verilmirdi. Məsələn, xaricdəki Nasist Partiyasına İsveçrədə çoxsaylı tədbirlər keçirmək üçün icazə verilsə də Kommunist Partiyasına heç vaxt icazə verilmədi. Kommunist Partiyası və Cəbhəçilər qanunsuz elan edilsə də, Milli Sosialist Alman İşçi Partiyasının fəaliyyətinə icazə verilirdi”.
O həmçinin deyib ki, Avropanın ən böyük maliyyə və kredit nəhənglərindən birinin tozlu arxivlərindən İkinci Dünya Müharibəsinin qaranlıq sirləri aşkar edilib: “İsveçrə bankirləri yalnız nasistləri himayə etməklə kifayətlənməyib, həm də uzun illər Latın Amerikasına qaçan nasist cinayətkarlarını dəstəkləyiblər. İsveçrə neytrallığı və Nasist qızılından danışdığımız zaman bunun İsveçrənin xoş qarşılanmadığı tarixinin qaranlıq bir fəsli olduğunu görürük. İsveçrə nasistlərə cinayətkar gəlirlərini gizlətməyə və ədalətdən yayınmağa kömək edən nasistlərlə qarşılıqlı əlaqələr qurmağa şərait yaradırdı. Bu əməliyyatlar beynəlxalq təcrid şəraitində Nasist Almaniyasına sərt valyutaya çıxış imkanı yaradır, onun sənaye və hərbi potensialının qorunmasına töhfə verir, iqtisadi dayanıqlığının daha uzun müddət qorunmasına imkan yaradırdı”.
Röya İsrafilova
Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün ain.az saytını izləyin.
