ABŞ Prezidenti ya qarşıdurmanı dərinləşdirməli, ya istəmədiyi razılaşmaya getməli, ya da İrana qarşı blokadanı davam etdirməlidir...
Poliqon xəbər verir ki, The Wall Street Journal nəşrinin yazdığına görə, ABŞ ilə İran arasında danışıqlarda yaranmış dalan vəziyyəti Prezident Donald Trump üçün siyasi və strateji baxımdan mürəkkəb seçim yaradıb. Nəşr bildirir ki, Vaşinqtonun qarşısında üç əsas ssenari var: münaqişəni yenidən kəskinləşdirmək, arzuolunmayan razılaşmanı qəbul etmək və ya Tehrana təzyiq göstərmək üçün dəniz blokadasını saxlamaq.
Məqalədə qeyd olunur ki, Tramp hərbi əməliyyatların yenidən başlanmasını istəmir. Çünki bu halda ABŞ daha dərindən onun qısa müddətdə, təxminən dörd-altı həftə ərzində başa çatdırmaq istədiyi münaqişəyə cəlb oluna bilər.
Eyni zamanda, İranın Hörmüz boğazının açılmasına mane olduğu bir vaxtda blokadanın davam etdirilməsi qlobal iqtisadiyyata əlavə zərbə vurmaq riski daşıyır. Enerji daşımalarının əsas marşrutlarından biri hesab edilən boğaz ətrafında gərginliyin uzanması dünya bazarlarında yeni dalğalanmalar yarada bilər.
Nəşrin məlumatına görə, İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi yaxın günlərdə ABŞ nümayəndələri ilə görüşə razılıq verə bilər. Lakin hazırda danışıqların tezliklə bərpa olunacağına dair açıq siqnallar müşahidə edilmir.
Chatham House Yaxın Şərq proqramının direktoru Sanam Vəkil bildirib ki, iranlılar mövqelər Vaşinqtona yaxınlaşmadan birbaşa görüş keçirmək istəmirlər. Onun sözlərinə görə, Tehran hesab edir ki, belə görüş Trampa danışıqlar istəyinin şərh olunması üzərində həddindən artıq üstünlük verə bilər.
Məqalədə vurğulanır ki, tərəflər uzunmüddətli razılaşmaya mane olan bir sıra qarşılıqlı problemlərlə üzləşib. Tehran hər hansı yeni danışıqlardan əvvəl ABŞ-nin limanlara tətbiq etdiyi blokadanı dayandırmasını tələb edir.
International Crisis Group qurumunun İran layihəsinin direktoru Əli Vaez isə qeyd edib ki, hər iki tərəf üstünlüyün özündə olduğunu düşünür. Onun fikrincə, çıxış yolu dəniz nəqliyyatının eyni vaxtda bərpasından keçir.
Uranın zənginləşdirilməsi məsələsində isə müəyyən irəliləyişin olduğu bildirilir. ABŞ tərəfi 20 illik fasilə tələb etsə də, vasitəçi ölkələrin məlumatına görə, Vaşinqton ikinci onillikdə İrana məhdud həcmdə bəzi fəaliyyətlərə icazə verməyə hazırdır.
Danışıqlara yaxın mənbələr bildiriblər ki, İran beş illik dayandırmaya, daha sonra isə əlavə beş il uzadılma imkanına razı ola bilər. Bu müddətdə zənginləşdirmə proqramının ciddi məhdudiyyətlər altında qalacağı qeyd olunur.
Poliqon.info
