"Alimlər rəqəmsal asılılığın Z-nəslində diqqət, yaddaş və uzunmüddətli sağlamlığa təsirini araşdırır..."
Müasir tədqiqatlar göstərir ki, qadcetlərin həddindən artıq istifadəsi uşaqlarda diqqət, yaddaş və ümumi koqnitiv qabiliyyətlərin zəifləməsinə gətirib çıxara bilər.
Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə Almaniyanın "Die Welt" nəşri yazıb.
İndiki gənclər və koqnitiv geriləmə: narahatedici meyl
Nəşr yazır ki, bəzi alimlər Z-nəslini (2000-ci illərdə doğulanlar) ilk dəfə əvvəlki nəsildən zəif nəticə göstərən nəsil kimi qiymətləndirir. ABŞ və Avropadan olan mütəxəssislərə görə, bu azalma oxu, yazı, riyaziyyat bacarıqları və ümumi intellektual göstəricilərdə müşahidə olunur. Əsas səbəblərdən biri kimi məktəblərdə və gündəlik həyatda ekran asılılığının artması göstərilir.
Smartfonlar, məktəb və "koqnitiv yorğunluq"
Alimlər bildirir ki, rəqəmsal texnologiyaların təhsil prosesinə həddindən artıq inteqrasiyası gözlənilən nəticəni vermir, əksinə, bir çox hallarda öyrənməni zəiflədir. Tədqiqatlara görə, smartfonun sadəcə yaxınlıqda olması belə diqqəti və yaddaşı azalda bilər.
Bu effekt "koqnitiv yorğunluq" kimi izah edilir və uzunmüddətli istifadə ilə daha da güclənir. Ekspertlər hesab edir ki, problem təkcə məktəbdə deyil, ümumi həyat tərzindədir: uşaqlar günün böyük hissəsini ekran qarşısında keçirir, bu isə sosial və emosional inkişafı da zəiflədir.
Uzunmüddətli risklər və rəqəmsal geri dönüş
Bəzi araşdırmalar ekran asılılığının gələcəkdə demensiya və Altsheymer riskini artıra biləcəyini göstərir. Proqnozlara görə, uzunmüddətli perspektivdə bu, səhiyyə sistemlərinə ciddi təzyiq yarada bilər.
Bu narahatlıqlar fonunda bir sıra ölkələr məktəblərdə rəqəmsal alətlərin istifadəsini azaldır və yenidən ənənəvi dərs modellərinə qayıdır. Skandinaviya ölkələri bu istiqamətdə artıq konkret addımlar atmağa başlayıb. Alimlərin ümumi qənaəti budur: texnologiya tamamilə rədd edilməməlidir, amma onun istifadəsi nəzarətli və balanslı olmalıdır.
