Xaqani Cəfərli: "Təəssüf ki, İran hakimiyyəti ən təhlükəli yolu seçib"
ABŞ-ın kəşfiyyat və təhlükəsizlik orqanlarının İranla bağlı açıqlamaları son dövrlərdə regional və qlobal geosiyasi gərginliyi əks etdirir. ABŞ mediasında yayılan xəbərlərdə İranın ABŞ-ın qərb sahillərinə, xüsusilə Kaliforniya ştatına zərbə endirə biləcəyi iddia olunur. Bu cür xəbərlər həm kəşfiyyat orqanlarının verdiyi analizlərə, həm də medianın təqdimatına əsaslanır, lakin hər iki mənbə müxtəlif məqsədlərə xidmət edə bilər.
FTB-nın ölkə üzrə yüksək hazırlıq vəziyyətinə keçməsi və enerji infrastrukturu, sərhəd təhlükəsizliyi, dövlət qurumlarının informasiya sistemlərinin qorunması istiqamətində tədbirləri gücləndirməsi praktiki və preventiv xarakter daşıyır. Bu addımlar açıq hücum təhlükəsi ilə bağlı profilaktik tədbir kimi nəzərdə tutulur və vətəndaşlarda qorxu yaratmaqdan çox, real riskləri azaltmaq məqsədi güdür. Bu yanaşma həm də ABŞ-ın təhlükəsizlik sistemlərinin hər hansı mümkün sabotaj və kiberhücumlara qarşı hazırlığını göstərir.
Texniki baxımdan, İranın ABŞ-ın qərb sahillərinə və Kaliforniyaya zərbə endirmək imkanları məhduddur. İranın mövcud ballistik raket və dron texnologiyası əsasən regional hədəflər üçün nəzərdə tutulub və məsafə baxımından ABŞ-ın qərb sahillərinə çatmaq, hədəfi dəqiq vurmaq və ABŞ-ın müdafiə sistemlərini aşmaq çətindir. Uzunmənzilli raketlər texniki cəhətdən mövcud olsa da, onların effektivliyi və real təhlükə səviyyəsi çox məhduddur.
Bununla belə, medianın və bəzən kəşfiyyat orqanlarının təqdim etdiyi məlumatlar İranı böyük təhlükə kimi göstərmək və ictimai rəyin diqqətini yönəltmək üçün istifadə olunur. Bu yanaşma daxili siyasət üçün vətəndaşlarda təhlükəsizlik məsələlərinə diqqət artırmaq, həmçinin İranın qlobal təsir imkanlarını şişirtmək məqsədini daşıya bilər. Beləliklə, xəbərlərin həm real təhlükənin ifadəsi, həm də psixoloji təsir yaratmaq üçün retorik strategiya olduğu görülür.
Nəticə etibarilə, ABŞ-ın qərb sahillərinin və Kaliforniyanın İran tərəfindən vurulması texniki baxımdan ehtimalı zəif bir ssenaridir. Bununla yanaşı, kəşfiyyat və təhlükəsizlik orqanları bunu ehtimal olunan risk kimi qiymətləndirir və profilaktik tədbirlər görürlər. Bu cür vəziyyətlər real təhlükə ilə psixoloji təsirin incə sərhədini göstərir və beynəlxalq siyasətdə informasiya, retorika və texniki imkanların necə bir-birini tamamladığını əks etdirir.
Məsələ ilə bağlı “Bakı-Xəbər” qəzetinə açıqlamasında politoloq Xaqani Cəfərli bildirib ki, İran hərbi əməliyyatların dairəsini genişləndirməyə çalışır: "Bununla müharibə əleyhinə çıxışları gücləndirə biləcəyinə ümid edir. Amna İranın ABŞ-a qarşı hücumları təşkil etməsi çətin, hətta mümkünsüzdür. Ancaq ABŞ-ın daxilində müəyyən terror aktları, diversiya əməlləri həyata keçirə bilər. Təəssüf ki, İran hakimiyyəti ən təhlükəli yolu seçib. Bu həm İran xalqı, həm də bölgə ölkələri üçün ciddi təhdidlər yaradır. Bölgə uzun müddətli xaosa yuvarlana bilər.
ABŞ-ın İranı düşmən kimi daha böyük göstərmək və onun təhlükə obrazını şişirtmək kimi bir niyyətinin olduğunu düşünmürəm. Əgər belə bir niyyəti olsaydı, bunu müharibədən qabaq etməli idi".
Akif NƏSİRLİ
