İlin ilk iki ayında Azərbaycanın gübrə ticarətində əks istiqamətli dinamika qeydə alınıb. Rəsmi məlumatlara görə, gübrə idxalı 79,3 faiz artaraq 19,6 milyon ABŞ dollarına yüksəlib, ixrac isə 39 faiz azalaraq 22,05 milyon ABŞ dolları təşkil edib. Bu dəyişikliklər ümumi xarici ticarət fonunda baş verir. Belə ki, hesabat dövründə Azərbaycanın ümumi ticarət dövriyyəsi 29,65 faiz azalsa da, ixracın idxalı üstələməsi nəticəsində müsbət saldo 69,75 faiz artıb.
Gübrə idxalının kəskin artması ilk növbədə aqrar sektorda aktivliyin yüksəlməsi ilə əlaqələndirilir. Son illərdə kənd təsərrüfatında məhsuldarlığın artırılması, intensiv əkinçilik metodlarının tətbiqi və torpaq münbitliyinin qorunması üçün gübrəyə olan tələbatın artdığı müşahidə olunur. Qlobal miqyasda da oxşar tendensiya mövcuddur. Ərzaq təhlükəsizliyi ilə bağlı çağırışların güclənməsi bir çox ölkələri kənd təsərrüfatı istehsalını artırmağa sövq edir və bu da gübrə bazarında tələbi yüksəldir. Azərbaycanın idxalı artırması bu baxımdan daxili istehsalın dəstəklənməsi məqsədi daşıyan iqtisadi addım kimi qiymətləndirilə bilər.
İxracın azalması isə daha çox xarici bazarlardakı şərtlərlə bağlıdır. Son dövrlərdə beynəlxalq gübrə bazarında qiymətlərin dəyişkənliyi, logistika xərcləri və əsas istehsalçı ölkələrdə təklifin artması rəqabəti gücləndirib. Bu şəraitdə ixrac gəlirlərinin azalması həm qiymət faktorunun, həm də bazar payı uğrunda rəqabətin təsiri ilə izah oluna bilər. Digər tərəfdən, daxili tələbatın artması fonunda istehsalın daha çox yerli bazara yönəldilməsi də ixracın azalmasına təsir edən amillərdən biri kimi çıxış edir.
Gübrə ticarətinin ümumi xarici ticarətdə payının nisbətən aşağı olması bu sahənin makroiqtisadi baxımdan hələ ki, məhdud təsirə malik olduğunu göstərsə də, onun aqrar sektor üçün strateji əhəmiyyəti daha yüksəkdir. Çünki gübrə təminatı birbaşa kənd təsərrüfatı məhsuldarlığına, dolayısı ilə isə ərzaq bazarının sabitliyinə təsir edir.
Ümumi ticarət dövriyyəsinin azalması fonunda müsbət saldonun artması isə maraqlı iqtisadi balansı əks etdirir. İdxalın daha sürətli azalması xarici ticarət balansını yaxşılaşdırsa da, bu dinamika daxili tələbin və investisiya aktivliyinin tempinə də təsir edə bilər. Belə şəraitdə gübrə idxalının artması iqtisadiyyatın müəyyən seqmentlərində, xüsusilə aqrar sahədə aktivliyin qorunduğunu göstərən mühüm indikator kimi çıxış edir.
