Qəbələdə baş tutan yüksək səviyyəli təmaslar fonunda cənab Prezident İlham Əliyev və Andrey Babiş tərəfindən verilən mesajlar təkcə protokol xarakterli bəyanat kimi deyil, həm də dəyişən geosiyasi reallıqlar kontekstində qarşılıqlı maraqlara əsaslanan əməkdaşlığın yeni mərhələsinin anonsu kimi qiymətləndirilə bilər. Bu çıxışda səsləndirilən fikirlər Azərbaycan–Çexiya münasibətlərinin həm dərinliyini, həm də genişlənmə potensialını aydın şəkildə ortaya qoyur.

Bu sözləri aia.az-a açıqlamasında Eltun Süleymanov deyib.

Müsahibimiz bildirib ki, siyasi aspektdə diqqət çəkən əsas məqam tərəflər arasında formalaşan etimad mühitinin artıq konkret əməkdaşlıq platformalarına çevrilməsidir. İlk təmasdan qısa müddət sonra rəsmi səfərin reallaşması göstərir ki, əlaqələr formal çərçivədən çıxaraq intensiv və nəticəyönümlü xarakter alıb. Bu, Azərbaycanın Avropa dövlətləri ilə münasibətlərində çevik diplomatiya modelindən istifadə etdiyini bir daha təsdiqləyir. Eyni zamanda, müxtəlif səviyyələrdə müzakirə edilən məsələlərin spektri tərəfdaşlığın yalnız dar sahələrlə məhdudlaşmadığını, əksinə, geniş gündəliyə malik olduğunu nümayiş etdirir. Diplomatik müstəvidə bu görüşün əhəmiyyəti onun institusional davamlılıq yaratmaq potensialında da özünü göstərir. Dövlət başçısının vurğuladığı kimi, hökumətlərarası mexanizmlərin aktivləşdirilməsi, qarşılıqlı səfərlərin intensivləşdirilməsi və müntəzəm məsləhətləşmələrin aparılması əlaqələrin sistemli inkişafına xidmət edir. Bu isə onu göstərir ki, tərəflər münasibətləri situativ deyil, uzunmüddətli strateji planlaşdırma əsasında qurmağa çalışırlar. Belə yanaşma müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində sabit tərəfdaşlıq modelinin formalaşması üçün vacib amildir. İqtisadi istiqamətdə səsləndirilən fikirlər isə daha çox praktik nəticələrə yönəlmiş yanaşmanı əks etdirir. Mövcud ticarət dövriyyəsinin artım dinamikası müsbət qiymətləndirilsə də, onun struktur baxımından birtərəfli olması diqqət mərkəzinə çəkilir. Bu isə Azərbaycanın iqtisadi siyasətində keyfiyyət göstəricilərinə verilən önəmin artdığını göstərir. Məqsəd yalnız statistik artım deyil, eyni zamanda müxtəlif sahələr üzrə qarşılıqlı faydalı əməkdaşlıq modelinin qurulmasıdır. Bu kontekstdə sənaye, texnologiya, kənd təsərrüfatı və xidmət sektorlarında yeni təşəbbüslərin irəli sürülməsi xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Enerji sahəsi isə bu münasibətlərin strateji dayağı kimi çıxış etməkdə davam edir. Azərbaycanın Avropanın enerji təhlükəsizliyində oynadığı rol getdikcə daha da ön plana çıxır və Çexiya bu prosesdə mühüm tərəfdaşlardan biri kimi çıxış edir. Neft və qaz ixracı üzərində qurulan əməkdaşlıq artıq daha geniş çərçivəyə – uzunmüddətli və çoxşaxəli enerji tərəfdaşlığına transformasiya olunur. Bu isə yalnız iqtisadi deyil, həm də siyasi sabitlik və qarşılıqlı asılılıq baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Müdafiə sənayesi sahəsində qarşılıqlı fəaliyyət də yeni mərhələyə qədəm qoyur. Mövcud əməkdaşlıq təcrübəsi üzərində qurulan yeni təşəbbüslər, xüsusilə birgə istehsal imkanlarının araşdırılması tərəflərin texnoloji əməkdaşlığa marağını göstərir. Bu istiqamət həm sənaye inkişafı, həm də təhlükəsizlik baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır və gələcəkdə daha genişmiqyaslı layihələrin həyata keçirilməsinə zəmin yaradır.

Qəbələ görüşü çərçivəsində təşkil olunan Azərbaycan–Çexiya biznes-forumu isə iqtisadi əlaqələrin konkret layihələr səviyyəsində inkişafına xidmət edən mühüm platforma kimi diqqət çəkir. Cənab Prezident İlham Əliyev və Andrey Babişin iştirakı ilə keçirilən bu tədbir işgüzar dairələr arasında birbaşa təmasların qurulmasına şərait yaradaraq yeni investisiya imkanlarının müəyyənləşdirilməsinə təkan verir. Forum çərçivəsində aparılan müzakirələr gələcək iqtisadi əməkdaşlığın konturlarını daha da konkretləşdirir. Qəbələdə səsləndirilən mesajlar Azərbaycan–Çexiya münasibətlərinin yeni keyfiyyət mərhələsinə qədəm qoyduğunu göstərir. Bu mərhələ qarşılıqlı etimada, praqmatik yanaşmaya və uzunmüddətli strateji baxışa əsaslanır. Mövcud dinamika onu deməyə əsas verir ki, tərəflər yalnız mövcud nailiyyətlərlə kifayətlənmək niyyətində deyil, eyni zamanda əməkdaşlığı daha geniş sahələrə yayaraq onu davamlı inkişaf modelinə çevirməyə çalışırlar. Bu isə gələcəkdə iki ölkə arasında münasibətlərin daha da möhkəmlənəcəyini və beynəlxalq əməkdaşlıq sistemində nümunəvi tərəfdaşlıq kimi çıxış edəcəyini deməyə əsas verir.
Bununla yanaşı, görüşün siyasi çəkisini artıran mühüm amillərdən biri də beynəlxalq münasibətlər sistemində baş verən transformasiyalar fonunda Azərbaycan ilə Çexiya arasında yaranan qarşılıqlı maraqların daha aydın şəkildə uzlaşmasıdır. Müasir dövrdə Avropa məkanında enerji təhlükəsizliyi, nəqliyyat dəhlizlərinin şaxələndirilməsi və iqtisadi dayanıqlılıq kimi məsələlər prioritet təşkil edir. Bu baxımdan Azərbaycanın təqdim etdiyi alternativ imkanlar və etibarlı tərəfdaş imici Çexiya kimi sənaye yönümlü ölkələr üçün xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Eyni zamanda, rəsmi Bakının bu əməkdaşlığa yalnız iqtisadi prizma ilə deyil, daha geniş siyasi və strateji baxış bucağından yanaşması tərəflər arasında əlaqələrin dərinləşməsinə əlavə impuls verir və uzunmüddətli tərəfdaşlıq modelinin formalaşmasına zəmin yaradır-deyə E.Süleymanov fikrini tamamlayıb.