İnfarktdan sonra bədən güclü bir stress reaksiyası tətikləyir ki, bu da immun sistemini səfərbər etməyə kömək edir. Amma eyni zamanda ürək zədələnməsini daha da ağırlaşdıra bilər.
Amerikalı alimlərin yeni bir araşdırması göstərib ki, müəyyən "stress siqnallarını" bloklamaq ürəktutmasından sonra təhlükəli iltihabı əhəmiyyətli dərəcədə azalda və ürək toxumasının bərpasını yaxşılaşdıra bilər.
“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, tədqiqat “Nature Communications” jurnalında dərc edilib.
Tədqiqat Oklahoma Universitetinin tədqiqatçıları tərəfindən aparılıb. Tədqiqatçılar ürəktutmasından sonra zədələnmiş ürəyə ilk gələn immun hüceyrələri olan neytrofilləri araşdırıblar. Onlar adətən toxumanı təmizləməyə və bərpa etməyə kömək edir, lakin bu hüceyrələrin həddindən artıq axını əlavə iltihaba səbəb olur və miokard zədələnməsini daha da pisləşdirir.
Əsas kəşf ilk neytrofillərin əvvəllər düşünüldüyü kimi sümük iliyindən deyil, qan damarlarının divarları boyunca yerləşən unikal "ehtiyat"dan gəlməsidir. Ürəktutmasından sonra bədən stress hormonlarını, yəni əsasən norepinefrinifraz edir ki, bu da mübarizə və ya qaçış reaksiyasını tətikləyir.
Bu siqnalların təsiri altında neytrofillər damar divarlarından tez ayrılır və ürəyə doğru tələsirlər.
Hüceyrələr ürək əzələsinə çatdıqda, həyəcan siqnalları adlanan xüsusi zülallar ifraz edir.
Bu maddələr sümük iliyinin daha çox neytrofil istehsal etməsinə səbəb olur və iltihab zəncirvari reaksiyasını gücləndirir. Tədqiqat rəhbəri Praxba Naqareddi bu prosesi "Zlatovlaski zonası"nı tapmaq cəhdi ilə müqayisə edib: az sayda immun hüceyrəsi faydalıdır, lakin artıqğı dağıdıcı olur.
Bu reaksiyanın zəiflədilə biləcəyini yoxlamaq üçün tədqiqatçılar siçanlara stress siqnallarını boğan bir dərman olan β2-bloker veriblər. Nəticədə ürəyə daha az neytrofil daxil oldu və toxumalar daha yaxşı bərpa olunub. Ürəktutmasından sonra heyvanlarda ürək funksiyası da əhəmiyyətli dərəcədə qorunub saxlanılıb.
Alimlər blokadanın qısamüddətli olduğunu vurğulayırlar, çünki immun reaksiyasının tamamilə boğulması da təhlükəlidir.
Xüsusilə maraq doğuran məqam odur ki, oxşar dərmanlar artıq kardiologiyada istifadə olunur. Ürəktutmasından sonra xəstələrə ürəyə düşən yükü azaltmaq üçün tez-tez β1-blokerlər təyin olunur. Lakin tədqiqat xüsusilə immun və stress reaksiyası ilə əlaqəli olan β2-reseptorlarına yönəlib. Propranolol və karvedilol kimi bəzi mövcud dərmanlar hər iki növ reseptor üzərində təsir göstərir və potensial olaraq yeni müalicə strategiyalarına yol açır.
