Amerika Birləşmiş Ştatlarının Prezidenti Donald Tramp NATO-nun Baş katibi Mark Rutte ilə Qrenlandiyanın gələcəyi ilə bağlı çərçivə razılığına gəldiyini bildirib...
Poliqon xəbər verir ki, The New York Times qəzetinin məlumatına görə, Amerika liderinin bu açıqlaması NATO-nun rəsmilərinin Danimarkanın Qrenlandiyadakı kiçik torpaq sahələri üzərində ABŞ-a suverenlik verməsi ilə bağlı kompromis müzakirə etdiyi görüşdən sonra verilib. ABŞ orada hərbi bazalar tikə biləcək. Bu məlumatı nəşrə müzakirələrlə tanış olan üç yüksək vəzifəli məmur verib.
Jurnalist mənbələri qeyd edib ki, bu ideya Alyansın baş katibi Mark Rutte tərəfindən irəli sürülüb. Bu görüşdə iştirak edən iki rəsmi şəxs planı Britaniya ərazisi hesab edilən Kiprdəki Böyük Britaniya bazaları ilə müqayisə edib.
Rəsmilər bu ideyanın Tramp tərəfindən elan edilən planın bir hissəsi olub-olmadığını bilmirdilər. Saziş və onun məzmunu ilə bağlı şərh vermək istənildikdə, NATO bildirib ki, Danimarka, Qrenlandiya və ABŞ arasında danışıqlar Rusiya və Çinin Qrenlandiyada heç vaxt iqtisadi və ya hərbi mövqe tutmamasını təmin etmək məqsədi ilə davam edəcək.
Qeyd edək ki, çərçivə sazişi xəbəri Trampın Davosda Qrenlandiyanın mülkiyyət hüququnu əldə etməkdən başqa bir şeyə razı olmayacağını söyləməsindən qısa müddət sonra yayılıb. Tramp istədiyini əldə etməsə, Avropanı ciddi iqtisadi və təhlükəsizlik nəticələri ilə hədələyib.
Amerika lideri dəfələrlə ABŞ-ın Qrenlandiyaya milli təhlükəsizlik məqsədləri üçün ehtiyac duyduğunu israr edib. O, iddia edir ki, yalnız ABŞ Qrenlandiyanı xarici təhdidlərdən qoruya biləcək qədər güclüdür.
"Həmin gün Trampın ikinci müddətində qlobal gücə və siyasətə yanaşmasını təcəssüm etdirdi: Trampın irsinin vacib bir hissəsi hesab etdiyi bir məqsədə çatmaq üçün bir vaxtlar yaxın müttəfiqlərini məcbur etmək və alçaltmaq arasında növbələşmə", deyə jurnalistlər izah edirlər.
Eyni zamanda, Amerika lideri həmçinin ABŞ-ın hərbi güc tətbiqinə əl atmayacağına əminlik verdi. Baxmayaraq ki, o, yenidən tariflərin tətbiqindən bəhs edib. Danimarka parlamentinin müdafiə komitəsinin sədri Rasmus Jarlov Trampın "daha pisini eşitdiyini" bildirib:
"Şadam ki, o, hərbi güc tətbiqini istisna etdi. Bu gün onun açıqlamalarında heç bir eskalasiya görmədim. O, Qrenlandiyanı istədiyində israr edir, amma bu, xəbər deyil. Əlbəttə ki, biz yenə də Qrenlandiyanı verməyəcəyimizdə israr edirik".
Lakin, nəşrin qeyd etdiyi kimi, Donald Tramp Davosdakı çıxışında güzəştə getmək üçün az yer qoyub. Avropadakı bir çox lider Qrenlandiyanın mülkiyyətini ABŞ-a təhvil verməyə razı ola bilmədiklərini deyir. Bununla belə, onlar həmçinin Amerikanın regiondakı mövcudluğunu genişləndirən demək olar ki, hər hansı digər tənzimləməni nəzərdən keçirməyə hazır olduqlarını bildirirlər.
Tramp bunun kifayət etməyəcəyini deyir: "Qrenlandiyanı müdafiə etmək üçün mülkiyyət hüququnuz olmalıdır. Lisenziya müqaviləsini və ya icarə müqaviləsini kim müdafiə etmək istəyər ki?"
Poliqon.info
