Prezident İlham Əliyevin Xocalı Soyqırımı Memorial Kompleksinin açılış mərasimində etdiyi çıxış müasir Azərbaycan tarixində mühüm hadisə kimi dəyərləndirilir. Bu çıxış təkcə bir abidənin açılışı münasibətilə deyil, bütövlükdə milli yaddaşın və tarixi ədalətin təntənəsi kimi qiymətləndirilə bilər. Dövlət başçısı iki il əvvəl həmin kompleksin təməlini qoyduğunu xatırladaraq bildirdi ki, bu gün artıq onun açılışı həyata keçirilir. Bu fakt Xocalı faciəsinin dövlət səviyyəsində daim diqqət mərkəzində saxlanıldığını göstərir.

Prezident çıxışında Xocalı soyqırımını Ermənistan dövləti tərəfindən azərbaycanlılara qarşı törədilmiş qanlı cinayət adlandırdı. O vurğuladı ki, bu hadisə yalnız Azərbaycan xalqına deyil, bütün bəşəriyyətə qarşı törədilmiş ağır cinayətdir. Bir gecə ərzində yüzlərlə günahsız insanın qətlə yetirilməsi XX əsrin ən dəhşətli faciələrindən biri kimi tarixə düşüb. Qətlə yetirilənlərin arasında qadınların və uşaqların olması faciənin miqyasını və qəddarlığını daha da artırır.
İtkin düşmüş şəxslərin taleyi illərlə ailələr üçün böyük ağrı mənbəyi olub. İşğaldan sonra tapılan insan qalıqları bu cinayətin miqyasını bir daha sübut etdi. Prezident qeyd etdi ki, bu faciənin məsuliyyəti birbaşa Ermənistan dövlətinin üzərinə düşür. O bildirdi ki, Azərbaycan xalqı bu ağrını heç vaxt unutmayacaq. Xocalı soyqırımı milli yaddaşın ayrılmaz hissəsidir.
Dövlət başçısı vurğuladı ki, ədalət gec də olsa bərpa edildi. O bildirdi ki, Azərbaycan xalqı 30 il ərzində ədalət uğrunda mübarizə apardı. Bu mübarizə həm diplomatik, həm informasiya, həm də hərbi müstəvidə davam etdirildi. Prezident qeyd etdi ki, beynəlxalq aləmdə həqiqətlərin çatdırılması mühüm vəzifə idi.
Bu istiqamətdə Heydər Əliyev Fondunun fəaliyyəti xüsusi əhəmiyyət daşıyıb. Fondun təşəbbüsü ilə başladılan “Xocalıya ədalət!” kampaniyası geniş beynəlxalq rezonans doğurdu. Bu təşəbbüsün həyata keçirilməsində Leyla Əliyeva mühüm rol oynadı. Dünyanın müxtəlif ölkələrində keçirilən tədbirlər Xocalı həqiqətlərinin yayılmasına xidmət etdi.

Nəticədə bir sıra ölkələr Xocalı soyqırımını rəsmən tanıdı. Prezident vurğuladı ki, bu proses davam edir. O qeyd etdi ki, həqiqətlərin çatdırılması olmasaydı, təhriflər daha geniş yayılardı. Ermənistan tərəfi uzun illər faciəni ört-basdır etməyə çalışıb. Lakin Azərbaycan öz haqq səsini ucaltmaqdan çəkinməyib.
Dövlət başçısı bildirdi ki, ədalətə aparan yol mərhələli olub. Birinci mərhələ informasiya mübarizəsi idi. İkinci mərhələ diplomatik fəaliyyət idi. Üçüncü mərhələ isə hərbi qələbə oldu. 44 günlük Vətən müharibəsi tarixi dönüş nöqtəsi kimi qiymətləndirildi.

Azərbaycan Ordusu peşəkarlıq və rəşadət göstərdi. Xalq isə bir yumruq kimi birləşdi. Bu birlik qələbənin əsas şərti idi. Prezident qeyd etdi ki, 2023-cü ildə keçirilən antiterror əməliyyatı suverenliyin tam bərpasını təmin etdi. Separatçı rejim ləğv olundu və qanunsuz silahlı birləşmələr tərk-silah edildi.
Müharibə cinayətkarları məhkəmə qarşısına çıxarıldı. Bu, ədalətin son nöqtəsi idi. Prezident vurğuladı ki, Azərbaycan həm döyüş meydanında, həm də hüquqi müstəvidə qələbə qazandı. O qeyd etdi ki, bu qələbə xalqın iradəsinin nəticəsidir. Azərbaycan heç vaxt işğalla barışmayacağını bəyan etmişdi.
Prezident bildirdi ki, ölkə güclü iqtisadiyyat qurdu və güclü ordu formalaşdırdı. Müasir silahlarla təchiz olunmuş ordu qələbənin təminatçısı oldu. Dövlət başçısı vurğuladı ki, beynəlxalq təzyiqlər Azərbaycanı yolundan döndərə bilmədi. Ərazi bütövlüyü əsas prioritet kimi saxlanıldı və bu məqsəd sonda reallaşdı.
44 gün ərzində düşmən məğlub edildi. Ermənistan kapitulyasiya aktına imza atdı və müharibə dayandırıldı. Bu qərar strateji baxımdan düzgün idi. Sonrakı proseslər bunu sübut etdi. Azərbaycan qısa müddətdə tam suverenliyi təmin etdi.

Rövşən Qasımov,
YAP Gədəbəy rayon təşkilatının məsləhətçisi

• Xocalı
• Çıxış
• Tarixi Ədalət
• İlham Əliyev