Rusiyanın Qara dənizdəki problemləri ciddi görünür, amma əslində ilk baxışdan göründüyündən daha dərin və daha sistemlidir...
Poliqon-nun məlumatına görə, Naval News yazır ki, söhbət təkcə gəmilərin itirilməsi və ya müvəqqəti geriləmələrdən deyil, həm də Rusiya donanmasının bölgədəki mövcudluğunu şübhə altına alan güc balansındakı fundamental dəyişiklikdən gedir.
Tammiqyaslı müharibənin başlanğıcından bəri Rusiya faktiki olaraq Qara dənizin əhəmiyyətli bir hissəsi üzərində nəzarəti itirib. Əgər 2022-ci ildə Moskva dənizdə dominantlıq edirdisə, bu gün vəziyyət kökündən dəyişib: Ukrayna tam hüquqlu donanması olmadan yeni oyun qaydalarını tətbiq edə və düşməni hərəkət azadlığından məhrum edə bilib.
Rusiya gəmiləri artıq Qara dənizin qərb hissəsində və Ukrayna sahilləri yaxınlığında təhlükəsiz şəkildə fəaliyyət göstərə bilmir. Orada hər hansı bir görünüş həm raket, həm də dəniz dronlarından istifadə etməklə yüksək zərbə riski ilə əlaqələndirilir. Bu o deməkdir ki, donanma əsas funksiyalarını yerinə yetirməyi dayandırıb: Ukrayna sahillərinə təzyiq, dəniz rabitəsinə nəzarət, dənizdən əməliyyatlara dəstək, deyə material qeyd edir.
Əslində, Rusiya təşəbbüsü itirib və reaktiv hərəkət etməyə məcburdur. Ən nəzərə çarpan nəticələrdən biri donanmanın Krımdan tədricən çıxarılması idi. Uzun illər Rusiyanın regiondakı əsas qalası hesab edilən Sevastopol təhlükəsiz baza olmaqdan çıxıb. İnfrastruktura, gəmilərə və hava hücumundan müdafiə sistemlərinə davamlı hücumlar Moskvanı gəmiləri Novorossiyskə köçürməyə məcbur edib. Lakin bu qərar yeni problemlər yaradır: döyüş zonasına məsafə artır, əməliyyat səmərəliliyi azalır və logistika daha da mürəkkəbləşir. Beləliklə, Rusiya donanmanın bir hissəsini saxlayaraq belə, effektivliyini itirir, deyə materialda bildirilir.
İlk baxışdan bazanın Novorossiyskə köçürülməsi məntiqli görünür. Lakin bu liman Sevastopolu tamamilə əvəz edə bilmir. Coğrafi cəhətdən daha az qorunur və Qara dənizin qərb hissəsində qüvvələrin proyeksiyası üçün daha az əlverişlidir. Bundan əlavə, gəmilərin bir yerdə cəmləşməsi əlavə risklər yaradır - xüsusən də Ukraynanın uzaqmənzilli silahlarının inkişafı nəzərə alınmaqla. Nəticədə, Rusiya özünü elə bir vəziyyətdə tapır ki, hətta "təhlükəsiz" zonalar tədricən belə olmur, deyə analitiklər qeyd edirlər.
"Ayrı bir problem məhdud manevr qabiliyyətidir. Qara dəniz əslində Rusiya donanması üçün qapalı məkana çevrilir. Gəmilərin köçürülməsi imkanları məhduddur və digər müharibə teatrlarına çıxış mürəkkəbdir. Hətta geri çəkilmə üçün nəzəri variantlarda - məsələn, daxili su yolları vasitəsilə - gəmilərin ölçüsü və texniki parametrləri ilə bağlı ciddi məhdudiyyətlər var. Bu, "tələ" effekti yaradır: donanma effektiv şəkildə fəaliyyət göstərə bilmir, eyni zamanda tamamilə geri çəkilə bilmir", deyə nəşr yazır.
Dəyişikliklərdə əsas amil dəniz dronlarının meydana çıxması və kütləvi istifadəsidir. Ukrayna asimmetrik strategiyaya əsaslanıb, burada ucuz və çoxsaylı vasitələr daha bahalı və mürəkkəb sistemlərə zərər verə bilər. Bu, dəniz müharibəsinin məntiqini dəyişdirib: böyük gəmilər həssas hala gəlib, müdafiə xərcləri artıb və donanmanın ənənəvi üstünlükləri bərabərləşdirilir. Nəşr bildirir ki, Rusiya uyğunlaşma cəhdlərinə baxmayaraq, hələ də bu təhlükəyə effektiv şəkildə cavab verə bilməyib.
Rusiya donanmasını bərpa etməyə çalışsa belə, yeni reallığı nəzərə almalı olacaq: böyük gəmilərin həssaslığı, dronların effektivliyi və məhdud baza. Bu o deməkdir ki, əvvəlki dəniz dominantlığı modeli artıq işləmir. Və analitiklərin vurğuladığı kimi, Rusiya hələ də bu dəyişikliklərə uyğunlaşa biləcəyini nümayiş etdirməyib.
Poliqon.info
