ABŞ-da Respublikaçılar Partiyası daxilindəki qarşıdurmalar Konqresin fəaliyyətini faktiki olaraq iflic vəziyyətinə salıb.
Musavat.com xəbər verir ki, bu barədə “Politico” nəşrində dərc olunan məqalədə bildirilir.
Məqalədə qeyd olunur ki, Kapitol təpəsində partiyalararası mübahisələr tez-tez problemlər yaratsa da, əsas maneə Nümayəndələr Palatası ilə Senatdakı respublikaçılar arasında dərin fikir ayrılıqlarıdır. Bu səbəbdən bir sıra qanun layihələri, əslində asanlıqla qəbul oluna biləcəyi halda, dalana dirənib.
Bildirilir ki, Donald Tramp bu mübahisələrin bir çoxunu həll edə bilərdi, lakin əksər hallarda prosesə qarışmır. Nəticədə hər iki palata öz təşəbbüslərini irəli sürür və bir-birinə qarşı çıxır.
Prezidentin aktiv maraq göstərdiyi yeganə istiqamət – Respublikaçıların genişmiqyaslı seçki qanunu layihəsi əksinə, partiya daxilində parçalanmanı daha da gücləndirib.
Qanunvericilər yaxın günlərdə Vaşinqtona qayıdacaq və seçkilər öncəsi sıxlaşan qrafik fonunda ən azı bir büdcə uzlaşdırma (reconciliation) qanunu üzərində işləməyə çalışacaqlar. Lakin bu proses vaxt aparır və digər məsələlər üzrə razılıq əldə etməyi daha da çətinləşdirir.
Mənzil siyasəti sahəsində, yaşayış xərclərinin artması fonunda iki partiyalı razılaşma gözlənilsə də, konkret müddəalar üzərində mübahisələr Senat və Nümayəndələr Palatasının fərqli layihələrini qarşı-qarşıya qoyub. Senatın qəbul etdiyi qanun layihəsində mərkəzi bank rəqəmsal valyutasına müvəqqəti qadağa və iri investorların 350-dən çox ev almasına məhdudiyyət nəzərdə tutulur. Lakin bu müddəalar Palatadakı respublikaçılar tərəfindən ciddi müqavimətlə qarşılanır. Nümayəndələr Palatasının Maliyyə Xidmətləri Komitəsinin sədri Frenç Hill və digər respublikaçılar məsələnin uzlaşdırma komissiyasına çıxarılmasını istəyir ki, bu da prosesi aylarla uzada bilər.
Aviasiya təhlükəsizliyi sahəsində də vəziyyət oxşardır. Ted Cruz tərəfindən dəstəklənən qanun layihəsi ötən il Vaşinqton yaxınlığında baş vermiş ölümcül qəza ilə bağlı tədbirləri nəzərdə tutsa da, Nümayəndələr Palatasında Mayk Rocers və Sem Qreyvsin etirazı səbəbilə qəbul olunmayıb. Senatın layihəsində təyyarələrin yerləşmə xəbərdarlıq texnologiyasının tətbiqi əsas mübahisə mövzusudur. Palata isə alternativ yanaşma təklif edir.
Ali təhsil və idman sahəsində də problemlər davam edir. “Name, image and likeness” (NIL) sistemi ilə bağlı qanunvericilik təşəbbüsləri Senatda dəstək tapmır. Maria Kantvel ilə birlikdə Ted Cruz bu sahədə kompromis üzərində işləsə də, hələ konkret nəticə yoxdur.
Texnologiya sahəsində isə süni intellekt və uşaqların onlayn təhlükəsizliyi ilə bağlı qanunlar üzrə ciddi fikir ayrılıqları mövcuddur. Senatın qəbul etdiyi məxfilik qanunu Palatada dəstək görmür. Burada əsas mübahisə ştat qanunlarının üstünlüyü və texnologiya şirkətlərinin məsuliyyəti məsələləridir. Senat çoxluğunun lideri Con Tyun bu məsələləri birləşdirməyi təklif edib.
Kriptovalyuta sahəsində də mühüm qanun layihəsi Senatda ilişib qalıb. ABŞ Maliyyə naziri Skott Bessent Senatı daha fəal olmağa çağırıb.
Seçki qanunvericiliyi sahəsində Respublikaçılar Donald Trampın dəstəklədiyi SAVE America Act layihəsini irəli sürürlər. Lakin Senatda 60 səs baryerini keçmək ehtimalı zəifdir. Mayk Lifilibasteri dəyişmək təklifi ilə çıxış edib, lakin nəticə qeyri-müəyyəndir.
Daxili Təhlükəsizlik Nazirliyinin (DHS) maliyyələşdirilməsi isə ən ciddi mübahisə mövzusu olaraq qalır. Senatın qəbul etdiyi büdcə layihəsi Palatada saxlanılıb. Nümayəndələr Palatasının spikeri Mayk Conson əvvəlcə alternativ planı tənqid etsə də, sonradan onu dəstəkləyib. Respublikaçıların sərt qanadı isə bütün maliyyələşmənin uzlaşdırma yolu ilə həyata keçirilməsini tələb edir.
Nəticədə, respublikaçılar arasında dərinləşən qarşıdurma Konqres daxilində “özünü vurma sindromu” kimi qiymətləndirilir və bu vəziyyət ABŞ-da qanunvericilik prosesini ciddi şəkildə dalana dirəyir.
Musavat.com
