Xroniki ağrı təkcə fiziki səbəblərdən deyil, həm də tədqiqatçıların "zehni məğlubiyyət" adlandırdığı spesifik psixoloji vəziyyətlə daha da şiddətlənə bilər.
"Cebheinfo.az" xəbər verir ki, bu, Böyük Britaniyadakı Uorvik Universitetinin alimlərinin gəldiyi nəticədir. Araşdırma "Pain" jurnalında dərc olunub.
"Zehni məğlubiyyət" dedikdə, tədqiqatçılar insanın ağrını həyatını tamamilə ələ keçirmiş bir qüvvə kimi qəbul etməyə başladığı bir vəziyyəti nəzərdə tuturlar. İnsanlar tədricən nəzarət hissini itirir və xəstəliyin şəxsiyyətlərini, münasibətlərini və gələcəyini məhv etdiyinə inanmağa başlayırlar. Tədqiqata görə, məhz bu vəziyyət unikal "əzab spiralını" tətikləyə bilir.
Tədqiqatda müxtəlif mənşəli xroniki ağrıları olan 137 insan iştirak edib. İki ayrı iki həftəlik müddət ərzində iştirakçılar gündə üç dəfə ətraflı anket dolduraraq rifahlarını, düşüncələrini, əhval-ruhiyyələrini və fəaliyyət səviyyələrini təsvir ediblər.
Alimlər bu metodu "elmi zaman fasiləsi fotoqrafiyası" ilə müqayisə edirlər. Bu, onlara insanın hisslərinin gün ərzində necə dəyişdiyini görməyə imkan verir.
Nəticələr göstərib ki, çarəsizlik və daxili məğlubiyyət hisslərinin artması həmişə ağrıya artan diqqətlə müşayiət olunur. Bundan sonra insanlar daha çox gündəlik fəaliyyətlərdən qaçmağa, geri çəkilməyə və getdikcə ağrının həyatlarını məhv etdiyini hiss etməyə başladılar.
Ən əsası, bu mexanizm ağrının intensivliyindən, stress səviyyəsindən və ya mənfi əhval-ruhiyyədən asılı olmayaraq işləyirdi. Alimlər bunun öz-özlüyündə əzabları artıra biləcək fərqli bir psixoloji proses olduğuna inanırlar.
Tədqiqatın müəllifləri, həmçinin təhlükəli bir pis dövrə aşkar ediblər: məğlubiyyət hissləri mənfi özünüdərk hissini gücləndirir.
Bu da öz növbəsində çarəsizlik hisslərini daha da artırır. Buna görə də bəzi xəstələr ağrının özü nisbətən sabit qalsa belə, ağır emosional yorğunluq yaşamağa davam edirlər.
Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, bu yeni tapıntılar xroniki ağrının müalicəsinə yanaşmanı dəyişdirə bilər.
Həkimlər yalnız fiziki simptomlara diqqət yetirmək əvəzinə, nəzarətin itirilməsi, özünəhörmət və gələcəyə dair qavrayış hissləri ilə daha fəal şəkildə məşğul olmağa başlaya bilərlər. Gələcəkdə elm adamları psixoloji "pozulma" anlarını izləyə və insana təhlükəli emosional vəziyyəti dərhal aradan qaldırmağa kömək edə biləcək rəqəmsal vasitələrdən istifadə təklif edirlər. Bura mobil tətbiqlər də daxildir.
