D vitamini uşağın sümük inkişafı, immun sistemi, sinir sistemi və ümumi böyüməsi üçün həyati vacib vitaminlərdən biridir. Son illərdə aparılan tibbi araşdırmalar göstərir ki, uşaqlarda D vitamini çatışmazlığı əvvəl düşünüləndən daha geniş yayılıb və bu vəziyyət yalnız sümük problemləri ilə məhdudlaşmır.
Medicina.az xəbər verir ki, xüsusilə günəşlə az təmas, qidalanma pozuntuları və qapalı həyat tərzi uşaqlarda D vitamini azlığını artırır.
D vitamini uşağın orqanizmində nə edir?
Kalsium və fosforun sorulmasını artırır
Sümük və diş inkişafını dəstəkləyir
İmmuniteti gücləndirir
Əzələ və sinir sisteminin fəaliyyətində iştirak edir
Beyin inkişafına təsir göstərir
Çatışmazlıq olduqda isə bir çox sistem təsirlənə bilər.
Uşaqlarda D vitamini çatışmazlığının əsas əlamətləri
1. Tez-tez xəstələnmə
D vitamini immun sisteminin düzgün işləməsində mühüm rol oynayır. Çatışmazlıq zamanı:
tez-tez qrip,
boğaz infeksiyaları,
bronxit,
uzun sürən öskürək daha çox görülə bilər.
2. Gecə tərləməsi və narahat yuxu
Xüsusilə baş nahiyəsində gecə tərləməsi uşaqlarda D vitamini azlığının klassik əlamətlərindən biri hesab olunur.
Uşaq:
tez-tez oyanır,
narahat yatır,
yuxuda çevrilir,
səbəbsiz ağlaya bilər.
3. Sümük və ayaq ağrıları
D vitamini çatışmazlığı sümük mineralizasiyasını zəiflədir.
Nəticədə:
ayaq ağrıları,
diz ağrıları,
tez yorulma,
hərəkətdə istəksizlik yarana bilər.
Bəzi uşaqlar “ayağım ağrıyır” şikayətini xüsusilə gecələr daha çox deyirlər.
4. Halsızlıq və enerji azlığı
D vitamini əzələ funksiyası ilə də əlaqəlidir.
Azlıq olduqda:
halsızlıq,
yorğunluq,
fiziki aktivlikdə azalma,
zəiflik hissi müşahidə oluna bilər.
5. Diş problemləri
D vitamini diş sağlamlığında mühüm rol oynayır.
Çatışmazlıq:
dişlərin gec çıxmasına,
tez çürüməsinə,
mina zəifliyinə səbəb ola bilər.
6. Əsəbilik və diqqət problemləri
Araşdırmalar D vitamini azlığının sinir sisteminə də təsir etdiyini göstərir.
Uşaqlarda:
əsəbilik,
ağlağanlıq,
diqqət dağınıqlığı,
davranış dəyişiklikləri yarana bilər.
7. Boy inkişafında ləngimə
Uzunmüddətli D vitamini çatışmazlığı uşağın sümük inkişafına təsir göstərərək:
boy artımında zəifləmə,
sümük yumşaqlığı,
duruş problemləri yarada bilər.
Ağır hallarda raxit inkişaf edə bilər.
Risk qrupunda olan uşaqlar
Günəş görməyən uşaqlar
Seçici qidalanan uşaqlar
Tez-tez xəstələnənlər
Vaxtından əvvəl doğulanlar
Həzm problemləri olan uşaqlar
Uzun müddət qapalı mühitdə qalanlar
D vitamini çatışmazlığı bəzən sadəcə vitamin azlığı deyil… Uşağın immunitetinə, sinir sisteminə və inkişafına təsir edən ciddi vəziyyət ola bilər.
Erkən aşkarlanma və düzgün dəstək uşağın sağlam inkişafı üçün çox önəmlidir.
Aygün Musayeva
