Rusiya prezidenti də Çinə səfər edib
ABŞ prezidenti Donald Trampın ardından Rusiyanın dövlət başçısı Vladimir Putin də Çinə səfər edib. Qeyd edək ki, bu, 2026-cı ildə Rusiya prezidentinin Çinə ilk səfəridir. Ötən ilin mayında və sentyabrında Çində səfərdə olan Putin bu il də “ənənəyə” sadiq qalıb. Xatırladaq ki, bir sıra analitiklər bu səfəri Rusiya-Ukrayna və Yaxın Şərq müharibələrinin “açar səfəri” adlandırır. Bildirilir ki, səfər zamanı pərdəarxası danışıqlar daha çox münaqişələrin həllində ABŞ - Rusiya - Çin ortaq nöqtələrinin tapılmasına xidmət edir.
40 nəfərlik heyət, imzalanan 40 sənəd...
Rusiya prezidenti Pekinə geniş nümayəndə heyəti ilə gəlib - onu nazirlər və iş adamları da daxil olmaqla təxminən 40 nəfər müşayiət edir. Onların arasında Mərkəzi Bankın sədri Elvira Nabiullina, maliyyə naziri Anton Siluanov, iqtisadi inkişaf naziri Maksim Reşetnikov, elm və ali təhsil naziri Valeri Falkov, Prezident Administrasiyasının rəhbərinin müavini Maksim Oreşkin, RDIF-in baş direktoru Kirill Dmitriyev, VTB və Sberbank rəhbərləri Andrey Kostin və Herman Qref də var.
Putin və Si Cinpin arasında danışıqlar Pekindəki Böyük Xalq Yığıncaqları Zalında baş tutub - qarşılanma mərasimi isə Tiananmen meydanında baş tutub. Kremlin məlumatına görə, iki gün davam edən səfər çərçivəsində iki ölkə arasında təxminən 40 ikitərəfli sənəd imzalanıb.
Danışıqların əvvəlində Çin lideri Moskva ilə Pekin arasındakı münasibətlərin “tədricən hazırkı yüksək səviyyəyə çatdığını və bu siyasi qarşılıqlı etimadın və strateji əməkdaşlığın davamlı şəkildə dərinləşdirilməsi prosesində onların sarsılmaz iradəsinin sayəsində mümkün olduğunu bildirib. Rusiya prezidenti isə Çinlə əməkdaşlığı beynəlxalq arenada əsas sabitləşdirici amillərdən biri adlandırıb. “Hazırkı gərgin beynəlxalq vəziyyətdə sıx əlaqələrimizə xüsusilə ehtiyac var”, - deyə Putin vurğuladı.
Qapalı qapılar arxasında keçirilən təkbətək danışıqlardan sonra nümayəndə heyətlərinin geniş tərkibdə görüşü baş tutub. Geniştərkibli görüşdən sonra Putin və Si Cinpin Hərtərəfli Tərəfdaşlıq və Strateji Qarşılıqlı Əlaqənin Daha da Gücləndirilməsi, Qonşuluq, Dostluq və Əməkdaşlıq Münasibətlərinin Dərinləşdirilməsi haqqında Birgə Bəyannamə, eləcə də, Çoxqütblü Dünyanın və Yeni Tipli Beynəlxalq Münasibətlərin Qurulması haqqında Birgə Bəyannamə qəbul ediblər.
Putin: Çin bazarını bütün növ yanacaqlarla fasiləsiz tədarükünü təmin etməyə hazırıq
Rusiya Prezidenti baş tutan danışıqları məzmunlu adlandırıb, dialoqun etimad atmosferində keçirildiyini bildirib. Rusiya prezidenti Moskva-Pekin münasibətlərinin görünməmiş səviyyəyə çatdığını deyib. Ölkələr arasında ticarət 2000-ci illərin əvvəllərindən bəri 30 dəfədən çox artıb. Putin Rusiya ilə Çin arasında demək olar ki, bütün ticarət əməliyyatlarının rubl və yuanla aparıldığını xatırladıb. Putin enerji əməkdaşlığını Rusiya-Çin iqtisadi əməkdaşlığının hərəkətverici qüvvəsi kimi qeyd edib. “Yaxın Şərqdəki böhran fonunda Rusiya etibarlı resurs təchizatçısı, Çin isə məsuliyyətli istehlakçı kimi rolunu qorumağa davam edir”, - deyə o bildirib.
O, Rusiyanın Çin bazarına bütün növ yanacaqların fasiləsiz tədarükünü təmin etməyə hazır olduğunu vurğulayıb. Rusiya lideri Rusiya və Çinin vətəndaşları üçün vizasız rejimi davam etdirəcəklərini bildirdi. “Sizin təşəbbüsünüzlə ölkələrimizin vətəndaşları üçün qarşılıqlı vizasız rejimin tətbiqi humanitar əlaqələrin genişləndirilməsinə əlavə təkan verdi. Biz bu təcrübəni mütləq davam etdirəcəyik”, - deyə Putin əlavə edib: “Məqsədimiz Rusiya və Çin xalqlarının rifahı və çiçəklənməsidir. Bu sarsılmaz təməllər münasibətlərimizin dəfələrlə güc və dözümlülük sınağından uğurla keçməsinə imkan verdi”.
Si Cinpin: Rusiya və Çin arasında münasibətlərin hazırkı səviyyəyə çatmasının səbəbi...
Çin lideri Si Cinpin isə Rusiya və Çin arasında münasibətlərin hazırkı səviyyəyə çatmasının səbəbinin qarşılıqlı siyasi etimadın və strateji əməkdaşlığın daim dərinləşməsi olduğunu vurğulayıb. Çin lideri həmçinin Moskva və Pekin arasındakı münasibətlərin daha məhsuldar və sürətləndirilmiş yeni mərhələyə qədəm qoyduğunu qeyd edib. Si Cinpin Yaxın Şərqdə hərbi münaqişənin yenidən başlamasını qəbuledilməz adlandırıb. “Yaxın Şərqdə və Fars körfəzi bölgəsində vəziyyət müharibə ilə sülh arasında kritik bir mərhələdədir. Hərbi əməliyyatlara mümkün qədər tez bir zamanda tamamilə son qoymaq vacibdir; müharibənin yenidən başlaması qəbuledilməzdir. Danışıqlar yoluna riayət etmək xüsusilə vacibdir”, - deyə o bildirib.
İki Birgə Bəyyanamə imzalanıb...
Rusiya Prezidenti Vladimir Putin və Çin Prezidenti Si Cinpin Rusiya və Çin arasında hərtərəfli tərəfdaşlıq və strateji əməkdaşlığın daha da gücləndirilməsi və mehriban qonşuluq, dostluq və əməkdaşlıq münasibətlərinin dərinləşdirilməsi ilə bağlı birgə bəyanat imzalanıb. Rusiya Prezidentinin köməkçisi Yuri Uşakovun sözlərinə görə, bu, Rusiya və Çin arasında çoxşaxəli ikitərəfli əlaqələrin bütün spektrinin əsas inkişaf yollarını, aktual beynəlxalq məsələlərə ortaq baxışı və qlobal məsələlərdə əməkdaşlığın əsas formatlarını müəyyən edən hərtərəfli siyasət sənədidir.
“30 ildir ki, külək və yağışla mülayimləşən münasibətlərimiz zamanın diktəsinə tabe olaraq daim yeni zirvələrə yüksəlib. İndi onlar yeni dövrdə hərtərəfli tərəfdaşlıq və strateji qarşılıqlı fəaliyyətin tarixi zirvəsindədirlər və haqlı olaraq böyük dövlətlər arasında yeni tip münasibətlərin modeli hesab olunurlar”, - Si Cinpin danışıqlardan sonra keçirilən mətbuat konfransında jurnalistlərə bildirib.
Ruslara gələn ilin sonuna qədər viza güzəşti...
Çin ruslar üçün vizasız səyahət müddətini 2027-ci ilin sonuna qədər uzadacaq. Bu qərar ötən ilin 15 sentyabrından qüvvədədir. Çin Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü Quo Ciakun brifinqdə bildirib ki, Çin və Rusiya arasında insanlar arasında mübadiləni daha da asanlaşdırmaq üçün Çin Rusiya vətəndaşları üçün vizasız səyahət müddətini 31 dekabr 2027-ci ilə qədər uzatmaq qərarına gəlib. Qo Ciakun qeyd edib ki, beynəlxalq pasportlara malik Rusiya vətəndaşları Çinə 30 günə qədər vizasız daxil ola biləcəklər. Vizasız rejim turizm, işgüzar səfərlər, tranzit və şəxsi məqsədlər, o cümlədən qohumları və dostları ziyarət etmək üçün səyahətlərə şamil edilir.
Vurğulayaq ki, 2025-ci ildə Çinə 2 milyondan çox rus gəlib. Bunun qarşılığında isə bir milyondan çox Çin vətəndaşı Rusiyaya səfər edib.
SADİQ
