İNVESTİSİYA, BANKER.AZ — Məlum səbəb İran və ABŞ arasında iki həftəlik atəşkəs razılaşması ardından ABŞ valyutası bütün əsas valyutalara qarşı kəskin ucuzlaşıb. Banker.az xəbər verir ki, bu razılaşma neft qiymətlərinin əhəmiyyətli dərəcədə azalmasına gətirib çıxarıb və münaqişə şəraitində dolların qoruyucu aktiv kimi tələbatını zəiflədib.
Altı əsas rəqib valyuta səbəti qarşısında ölçülən ABŞ dollarının indeksi DXY indeksi 2 faizə yaxın enişlə 98.46 bəndə düşüb. Bloomberg tərəfindən izlənilən ABŞ dolları indeksi bir faiz azalaraq dörd həftənin minimum səviyyəsinə düşüb. Bu, neft fyuçerslərinin kəskin ucuzlaşması nəticəsində baş verib. Səhər bu barədə geniş icmal vermişdik. Xəzinə istiqrazlarının gəlirliliyi də azalıb ki, bu da dolların dəstəyini əlavə olaraq zəiflədib, çünki pul bazarlarında cari ildə ABŞ-da faiz dərəcələrinin endirilməsi gözləntiləri yenidən aktuallaşıb.
28 fevraldakı raket “mübadiləsi”indən bəri dollar əldə etdiyi artımın yarıdan çoxunu itirib. Çərşənbə günü o, xüsusilə riskə həssas valyutalara qarşı daha çox zəifləyib, Cənubi Afrika randı və İsveç kronu təxminən iki faiz möhkəmlənib.
“ING Bank NV”nin valyuta strategiyası üzrə rəhbəri Kris Terner müştərilərinə bildirib ki, 50 faizlik korreksiya əksər valyutalar üçün məntiqli və ilkin hədəf kimi görünür. Bu o deməkdir ki, yüksək beta əmsalına malik xammal şirkətlərinin valyutaları və inkişaf etməkdə olan bazarların valyutaları son minimum səviyyələrdən gün ərzində iki faiz bərpa oluna bilər, aşağı beta əmsalına malik valyutalar isə 0.5-1.0 faiz arta bilər.
Keçən ay dollar ehtiyat aktiv kimi cəlbediciliyi və ABŞ iqtisadiyyatının qlobal enerji böhranından daha yaxşı qorunduğuna dair inam səbəbindən 2.4 faiz möhkəmlənmişdi, çünki ölkə xalis neft ixracatçısıdır. Münaqişə treyderləri gözlənilən faiz endirimi ilə bağlı proqnozları azaltmağa da məcbur etmişdi.
Lakin çərşənbə günü bu gözləntilər yenidən aktuallaşıb. Hazırda pul bazarlarında Federal Ehtiyat Sisteminin ilin sonuna qədər faiz dərəcəsini azaltma ehtimalı 50 faiz qiymətləndirilir.
Neft qiymətlərinin azalması davam edərsə, bu gözləntilər daha da güclənə bilər. Brent markalı neftin fyuçersləri atəşkəs elan edildikdən sonra təxminən altı ilə yaxın müddətdə ən böyük enişini göstərib. Səbəb İran iki həftə ərzində Hörmüz boğazından gəmilərin təhlükəsiz keçidini təmin edəcəyinə söz verməsidir. Bu, neft və digər xammal tədarüklərinin qlobal bazarlara artmasına kömək etməlidir.
Sidneydə yerləşən “National Australia Bank”ın strateqi Rodriqo Katril qeyd edib ki, ən az müqavimət yolu dolların zəifləməsinə və risk aktivlərinin artmasına üstünlük verir. Bazarlar gəmilərin boğazdan təhlükəsiz keçə biləcəyini diqqətlə izləyəcək və zaman keçdikcə, məlumatlar daxil olduqca, münaqişənin inflyasiya təsirini qiymətləndirmək mümkün olacaq.
“UniCredit” strateqləri vurğulayıblar ki, dolların artımı neft qiymətlərindəki dəyişikliklərdən daha çox bazarın ümumi riskə meylliliyindəki dalğalanmaları əks etdirirdi. Bu isə geosiyasi gərginliyin azalmasının dolların dəstəyini zəiflədəcəyinə dair fikri təsdiqləyir.
Atəşkəs xəbərlərindən və Çin Xalq Bankının gündəlik əsasda yuanı möhkəmləndirməsindən sonra Çin valyutası dollara qarşı üç ilin maksimum səviyyəsinə yüksəlib. Avro da demək olar ki, bir faiz artaraq 1.1709 dollara çatıb və bir aydan çox müddətin ən yüksək səviyyəsinə yüksəlib.
Opsion bazarları da əhval-ruhiyyənin dəyişib. Belə ki, treyderlər dolların möhkəmlənməsi ilə bağlı mövqelərini bağlayıblar. Dollar üzrə yüksəliş gözləntiləri hələ də müşahidə olunsa da, bu əhval son bir ayın ən aşağı səviyyəsinə qədər zəifləyib.
