Institute for the Study of War (ISW) bildirir ki, Rusiya Prezidenti Vladimir Putin İranın Ali Rəhbəri Əli Xameneinin aradan qaldırılmasından sonra ABŞ-ı açıq şəkildə günahlandırmaqdan çəkinib. Analitiklərin fikrincə, bu, Moskvanın Vaşinqtonla münasibətləri daha da gərginləşdirmək istəməməsi ilə bağlıdır.
Məlumata görə, İsrailin “Aslanın Nəriltisi” və ABŞ-ın “Epik Qəzəb” adlı əməliyyatlarından sonra regionda qarşıdurma daha da kəskinləşib. Həmin əməliyyatlar nəticəsində İranın yüksək rütbəli hərbi rəhbərliyi və dini liderinin həlak olduğu bildirilir. Bundan sonra Tehran ABŞ bazalarına raket zərbələri endirib.
ISW-nin 1 mart tarixli hesabatında qeyd olunur ki, Putin İran Prezidenti Məsud Pezeşkiana başsağlığı verərək hadisəni “kinik sui-qəsd” adlandırıb. Lakin o, çıxışında ABŞ və ya İsrailin adını birbaşa çəkməyib. Analitiklər bunu Kremlin Vaşinqtonla münasibətlərə uzunmüddətli zərər vurmaq istəməməsi ilə izah edirlər.
Rusiya Xarici İşlər Nazirliyinin nümayəndələri Qərbi İran rəhbərliyinə qarşı “ov” aparmaqda ittiham edərək, bu addımların beynəlxalq hüquqa zidd olduğunu bəyan ediblər. Eyni zamanda müşahidəçilər qeyd edirlər ki, Moskva özü Ukraynaya qarşı müharibədə beynəlxalq hüquq normalarını pozmaqda ittiham olunur.
Rusiya xarici işlər naziri Sergey Lavrovin Çin və ərəb ölkələri ilə telefon danışıqları apardığı, həmçinin BMT Təhlükəsizlik Şurası vasitəsilə “vəziyyətin sabitləşdirilməsi”nə çağırış etdiyi bildirilir. Lakin ekspertlər hesab edirlər ki, bu addımlar daha çox diplomatik fəallıq görüntüsü yaratmağa xidmət edir.
Rusiyanın BMT-dəki daimi nümayəndəsi Vasili Nebenzya da tərəfləri dialoqa çağırmaqla kifayətlənib. ISW-nin qiymətləndirməsinə görə, Moskvanın passiv mövqeyi Rusiya-İran münasibətlərində asimmetriyanı göstərir: Kreml İran silahlarından istifadə etməyə hazır olsa da, Tehran rejimini qorumaq üçün ciddi riskə getmək istəmir.
ABŞ-ın keçmiş prezidenti Donald Trump daha əvvəl İrana qarşı hərbi əməliyyatların bir neçə həftə davam edə biləcəyini bildirmişdi. Onun sözlərinə görə, zərbələr nəticəsində İranın onlarla yüksək vəzifəli nümayəndəsi və donanmasının əhəmiyyətli hissəsi məhv edilib. Tramp əsas məqsədin İranın nüvə potensialını tamamilə sıradan çıxarmaq olduğunu vurğulayıb.
Bununla yanaşı, İranın Ali Milli Təhlükəsizlik Şurasının rəhbəri Əli Laricani Vaşinqtonla hər hansı danışıqları qəti şəkildə rədd etdiklərini bəyan edib.
Hazırda regionda vəziyyət gərgin olaraq qalır. ABŞ-ın İranın strateji obyektlərinə zərbələri davam etdirdiyi, Tehran rəhbərliyinin isə ciddi itkilərə baxmayaraq güzəştə getmək niyyətində olmadığı bildirilir.
