ABŞ-nin Ticarət və İnkişaf Agentliyi (USTDA) Azərbaycanda zəruri infrastruktur layihələrinin reallaşdırılması və ABŞ şirkətlərinin sınaqdan keçirilmiş innovativ texnologiyalarının tətbiqi imkanlarını araşdırır.
Day.Az xəbər verir ki, bu barədə Trend-ə özəl müsahibəsində USTDA-nın Yaxın Şərq, Şimali Afrika, Avropa və Avrasiya üzrə regional direktoru Karl Kress Vaşinqtonda ABŞ-Azərbaycan Ticarət Palatasının (USACC) 30 illiyinə həsr olunmuş ABŞ-Azərbaycan Ticarət və Biznes Konfransı çərçivəsində bildirib.
"Bizim fəaliyyətimiz xarici infrastruktur layihələri üçün kapitalın səfərbər edilməsinə kömək edir və eyni zamanda Amerika şirkətləri üçün ixrac imkanları yaradır. Bu model yüksək səmərəliliyini sübut edib. Biz ona görə belə nəticələrə nail oluruq ki, tərəfdaşlarımıza rəqiblərin texnologiyaları əvəzinə Amerika texnologiyalarını seçmək imkanı yaradırıq. İnfrastrukturla bağlı yeni tərəfdaşlıqların təşviqi məqsədilə Azərbaycanla əməkdaşlığın genişlənəcəyinə ümid edirik", - deyə Kress qeyd edib.
O əlavə edib ki, son illərdə USTDA Azərbaycanda çox fəal olmasa da, agentliyin ölkə ilə məhsuldar əməkdaşlıq tarixi var:
"Məsələn, 2013-cü ildə USTDA Azərbaycanda böyük peyk layihəsinə dəstək verib. Azerspace-2 peyki 2019-cu ilin fevralından uğurla fəaliyyət göstərir. Bundan əlavə, USTDA Bakı-Tbilisi-Ceyhan (BTC) neft kəmərinin tikintisinə də əhəmiyyətli dəstək göstərib və bu kəmər hələ də Azərbaycan neftini dünya bazarlarına çatdırır".
Kress qeyd edib ki, fevralın 11-də Bakıda Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və ABŞ-nin Vitse-prezidenti Cey. Di. Vens tərəfindən imzalanmış Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyası regional əlaqəliliyin inkişafı istiqamətində birgə fəaliyyətə ABŞ-nin sadiqliyini təsdiqləyir. Buraya Transxəzər Ticarət Marşrutunun - Orta Dəhlizin mühüm hissəsinə çevriləcək multimodal "Beynəlxalq Sülh və Rifah üçün Tramp Marşrutu"nun yaradılması da daxildir.
"ABŞ-Azərbaycan Xartiyası həmçinin enerji sahəsinə investisiyalara, eləcə də süni intellekt və rəqəmsal texnologiyalar sahəsində tərəfdaşlığa, o cümlədən süni intellekt üçün məlumat mərkəzlərinin yaradılmasına diqqət yetirir. USTDA-nın alətləri bu və digər sektorlarda yeni infrastruktur layihələrinin həyata keçirilməsinə kömək edə bilər. Bakıda keçirdiyimiz son görüşlər əsasən energetika və rəqəmsal infrastruktur mövzularına həsr olunmuşdu. Zəruri əhəmiyyətli mineralları da nəzərə alaraq, məhz bu sahələrdə Azərbaycanın dövlət və özəl strukturları ilə əməkdaşlıq üçün ən böyük potensialı görürük", - deyə Kress bildirib.
O əlavə edib ki, infrastruktur sahəsinə birbaşa belə diqqət agentliyin missiyası ilə bağlıdır:
"Biz ABŞ hökuməti adından xaricdə kritik infrastrukturun inkişafı sahəsində öncüllərdən biriyik. USTDA infrastruktur layihələrinin hazırlanmasını sürətləndirən ilkin planlaşdırmanı maliyyələşdirir. Buraya texniki-iqtisadi əsaslandırmalar, texniki yardım və pilot layihələr daxildir. Bu addımlar perspektivli ideyaların tərəfdaşlarımıza fayda gətirən və Amerika şirkətləri üçün ixrac imkanları yaradan etibarlı infrastruktur layihələrinə çevrilməsi üçün əsas rol oynayır".
Kress həmçinin qeyd edib ki, USTDA iki ölkə arasında kommersiya əlaqələrinin genişləndirilməsi yollarını tapmaq üçün Azərbaycanla fəal şəkildə əməkdaşlıq edir.
"Son iki ay ərzində USTDA nümayəndələri artıq iki dəfə Azərbaycana səfər ediblər və biz fəal şəkildə apreldə agentliyin ölkəyə üçüncü missiyasını təşkil etməyi planlaşdırırıq. Layihələrin ilkin planlaşdırılması alətlərimizin və tərəfdaşlıqların qurulması tədbirlərinin tətbiqi üçün vəziyyət həqiqətən münasib görünür. USTDA-nın əsas məqsədi həm ABŞ-nin, həm də xarici tərəfdaşlarımızın maraqları naminə dünya səviyyəli, sınaqdan keçmiş Amerika infrastrukturunun tətbiqini təşviq etməkdir. Bu isə Amerika şirkətlərinin Azərbaycan üçün də prioritet olan infrastruktur layihələrində iştirak etməsi üçün yeni imkanların yaradılması deməkdir. Azərbaycanda xüsusilə enerji və rəqəmsal infrastruktur sahələrində perspektivlər görürük, həmçinin zəruri əhəmiyyətli minerallar üzrə nəqliyyat əlaqələrinin genişləndirilməsi ilə bağlı potensial layihələri araşdırmaq istəyirik", - deyə USTDA-nın regional direktoru bildirib.
Kress vurğulayıb ki, Azərbaycan zəngin enerji resurslarına malikdir və bu da ABŞ ilə bu sahədə əməkdaşlığı tərəfdaşlığın təbii istiqamətinə çevirir.
"Azərbaycan artıq neft-qaz sənayesində liderdir və bu, gələcək əməkdaşlıq üçün geniş perspektivlər açır. Mülki nüvə enerjisinin inkişafı və ya yeni boru kəmərlərinin tikintisi üzrə birgə işləməkdə ortaq maraqlarımız var. Enerji resurslarının bu bolluğu həm də Amerika şirkətləri üçün Azərbaycanın rəqəmsal infrastrukturunun inkişafına kömək edəcək texnologiyaların tətbiqi imkanları yaradır. Buraya məlumat mərkəzləri, süni intellekt sektoru və kommunikasiya şəbəkələri daxildir. Belə ki, ölkə bu sahələrin əsasını təşkil edən etibarlı və zəngin enerji resurslarına malikdir. Amerika şirkətləri enerji və rəqəmsal texnologiyalar sahəsində lider mövqedədir və bu da birgə əməkdaşlıq üçün əla imkanlar yaradır", - deyə o bildirib.
Regional direktor qeyd edib ki, Amerika şirkətləri Azərbaycanda layihələrdə iştirak etmək üçün çox əlverişli mövqedədirlər.
"Fevral ayında USTDA ABŞ Ticarət Palatasının tarixində ilk dəfə təşkil olunan ticarət missiyasına qoşuldu. Bu missiyada ABŞ-nin aparıcı şirkətlərindən ibarət böyük nümayəndə heyəti iştirak edirdi və artıq sonrakı addımlar üçün bir sıra perspektivli əlaqələr yaranıb. USTDA həmçinin 2025-ci ilin sentyabrında ABŞ-Azərbaycan Ticarət Palatası tərəfindən logistika və nəqliyyat imkanlarına həsr olunmuş möhtəşəm ticarət missiyasında iştirak edib. Məhz bu cür tədbirlər ölkələrimiz arasında kommersiya əməkdaşlığının inkişafını stimullaşdırmaq üçün zəruridir", - deyə Kress əlavə edib.
O vurğulayıb ki, yerli tərəfdaşlıqlar Azərbaycanın və regionun kommersiya əlaqələrinin inkişafında əsas rol oynayır və USTDA-nın alətləri məhz bu tərəfdaşlıqları dəstəkləmək üçün yaradılıb.
"USTDA-nın layihələrin hazırlanması ilə bağlı fəaliyyəti - o cümlədən texniki-iqtisadi əsaslandırmalar və ilkin mühəndislik və layihələndirmə tədqiqatları - amerikalı ekspertləri azərbaycanlı layihə təşəbbüskarları ilə bir araya gətirir. Bu, onların prioritet layihələrinin həyata keçirilməsinə dəstək verir və digər layihələr üzrə uzunmüddətli əməkdaşlıq üçün zəmin yaradır. Məsələn, USTDA bu ilin sonlarında Avropa və Avrasiyada mülki nüvə enerjisinin inkişafına həsr olunacaq tədbirdə iştirak etmək üçün Azərbaycanın mülki nüvə energetikası sektorunun rəhbərlərini dəvət etməyi planlaşdırır. Bu tədbir onların Amerika texnologiyaları ilə tanış olmasına, ABŞ-dən olan potensial təchizatçılarla əlaqə qurmasına və Azərbaycanda mülki nüvə energetikasının inkişaf planlarını təqdim etməsinə imkan yaradacaq. Bu cür tədbirlər tərəfdaşlıqların uğurla qurulmasına və razılaşmaların əldə olunmasına kömək edir.
USTDA-nın daha bir aləti isə əks ticarət missiyalarıdır. Bu missiyalar Azərbaycan kimi ölkələrdən nümayəndə heyətlərini ABŞ-yə dəvət etməyi nəzərdə tutur ki, onlar Amerika şirkətləri və hökumət nümayəndələri ilə görüşlər keçirə bilsinlər. Bu tədbirlər hədəf sektorlarda dayanıqlı tərəfdaşlıqların yaradılması üçün əla imkan yarada bilər", - deyə Kress yekunlaşdırıb.
