Dünya hazırda sürətli transformasiyalar, mürəkkəb geosiyasi rəqabətlər və qlobal çağırışlarla dolu bir dövrü yaşayır. Belə bir vaxtda, yalnız iqtisadi və ya hərbi güc deyil, həm də intellektual diplomatiya və dialoq ön plana çıxır. Bu missiyanı uğurla yerinə yetirən ən nüfuzlu platformalardan biri məhz Azərbaycanın paytaxtında təşkil olunan Qlobal Bakı Forumudur.
Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzi tərəfindən təşkil edilən bu forum, artıq ənənəvi olaraq dünyanın keçmiş və hazırkı dövlət başçılarını, Nobel mükafatı laureatlarını və tanınmış ictimai-siyasi xadimləri bir araya gətirir. Forumun əsas fəlsəfəsi sadədir: Problemləri silahla deyil, masa arxasında həll etmək.
Forumun fəaliyyətini xarakterizə edən əsas istiqamətlər bunlardır:
-Multilateralizm: Tək tərəfli qərarların deyil, kollektiv əməkdaşlığın təşviqi.
– Təhlükəsizlik Arxitekturası: Yeni dünya nizamında sülhün qorunması mexanizmlərinin tapılması.
– Dayanıqlı İnkişaf: İqlim dəyişikliyi, enerji təhlükəsizliyi və qlobal sağlamlıq məsələlərinin həlli.
Azərbaycanın Artan Strateji Rolu
Qlobal Bakı Forumu həm də Azərbaycanın beynəlxalq arenadakı “yumşaq gücünün” (soft power) nümayişidir. Bakı artıq sadəcə enerji resursları ilə tanınan bir mərkəz deyil, həm də “Qlobal Cənub” ilə “Qlobal Şimal” arasında mühüm bir körpüdür. “Bakı Forumu müasir dünyanın intellektual xəritəsini cızan məkandır. Burada səslənən fikirlər çox vaxt beynəlxalq təşkilatların gələcək fəaliyyət planına çevrilir.”
Hər il müxtəlif mövzulara həsr olunsa da, forumun dəyişməz ana xətti ədalətli dünya nizamıdır. Müzakirə edilən mövzular arasında aşağıdakılar xüsusi yer tutur:
1. Parçalanmış Dünyanın Bərpası: Münaqişə zonalarında sülh quruculuğu.
2. Süni İntellekt və Texnologiya: Yeni texnologiyaların etik və təhlükəsizlik aspektləri.
3. Humanitar Həmrəylik: Qlobal bərabərsizliklə mübarizə və humanitar böhranların qarşısının alınması.
Qlobal Bakı Forumu göstərir ki, müasir dünyanın problemləri nə qədər mürəkkəb olsa da, həll yolu hər zaman dialoqdan keçir. Azərbaycan bu platforma vasitəsilə dünyaya bir daha sübut edir ki, sülh və əməkdaşlıq üçün hər zaman bir “ortaq məxrəc” tapmaq mümkündür. Sizin üçün bu mövzuda başqa nə edə bilərəm? Məsələn, forumun konkret hansısa ilində qəbul edilən bəyannamələr və ya iştirakçıların siyahısı haqqında daha geniş məlumat hazırlamağımı istərdinizmi?
Əlbəttə, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin forumdakı çıxışları bu platformanın siyasi ağırlığını və strateji hədəflərini müəyyən edən əsas amildir. Məqaləyə bu mühüm bölməni əlavə edərək onu daha da zənginləşdirək:
Qlobal Bakı Forumunun açılış mərasimlərində Prezident İlham Əliyevin proqram xarakterli çıxışları həm regional, həm də qlobal gündəmi formalaşdıran əsas elementlərdən biridir. Dövlət başçısının çıxışları adətən diplomatik nəzakətlə yanaşı, reallıqlara əsaslanan birbaşa və prinsipial mesajları ilə seçilir.
-Yeni Regional Reallıqlar: Prezident İlham Əliyev forum platformasından istifadə edərək beynəlxalq ictimaiyyətə Cənubi Qafqazda yaranmış yeni vəziyyəti – münaqişə sonrası dövrün imkanlarını və Ermənistanla sülh gündəmini çatdırır. Onun “Münaqişə artıq keçmişdə qaldı” mesajı regionun gələcək inkişaf modelinin anonsu hesab olunur.
– Beynəlxalq Hüququn Üstünlüyü: Dövlət başçısı çıxışlarında tez-tez beynəlxalq hüququn “selektiv” tətbiqinə qarşı çıxır. O, ikili standartların dünya nizamına vurduğu zərəri vurğulayaraq, beynəlxalq təşkilatların qətnamələrinin icra mexanizmlərinin gücləndirilməsinin vacibliyini qeyd edir.
– Enerji və Nəqliyyat Təhlükəsizliyi: Azərbaycanın Avropanın enerji təhlükəsizliyindəki rolu və Orta Dəhliz kimi qlobal layihələrin əhəmiyyəti Prezidentin çıxışlarında xüsusi yer tutur. O, Azərbaycanı təkcə resurs təminatçısı deyil, həm də qitələri birləşdirən etibarlı tərəfdaş kimi təqdim edir.
İlham Əliyevİn “Biz nümayiş etdiririk ki, beynəlxalq hüquqa hörmət və güclü siyasi iradə dünyanı daha təhlükəsiz edə bilər. Bakı Forumu fərqli baxışların toqquşduğu yox, səmərəli həll yollarının tapıldığı məkandır.”çıxışındakı bu fikirlər mühüm bir mesaj olaraq dəyərləndirilməlidir.
Prezident İlham Əliyevin Qlobal Bakı Forumundakı iştirakı və nitqləri bu tədbiri sadəcə bir müzakirə klubundan çıxararaq, qlobal qərarların qəbuluna təsir edən intellektual siyasi platformaya çevirir. Onun mesajları Azərbaycanın özünəinamlı xarici siyasətinin və beynəlxalq həmrəyliyə sadiqliyinin ifadəsidir.
