31 dekabrda “Omaha kahini” vəzifəsindən ayrıldıqdan sonra Qreq Abel Berkshire Hathaway-in yüksək konsentrasiyalı investisiya portfelini miras alıb.
Berkshire Hathaway-in ən iri 10 investisiya mövqeyinin hamısı kapitalın səhmdarlara qaytarılması üzrə etibarlı proqramlara malikdir.
Bu səhmlər ən yaxşı investisiya ideyaları arasında sayılsa da, əsas məsələ onların qiymətidir.
Son yarım əsrdə ilk dəfə olaraq Uoll-Stritin ən iri konqlomeratlarından biri olan Berkshire Hathaway özü üçün yeni bir vəziyyətlə üzləşib.
31 dekabrda Uorren Baffett rəsmi olaraq Berkshire-in baş icraçı direktoru postundan istefa verib və idarəetməni öz varisi Qreq Abelə təhvil verib. Baffett direktorlar şurasının sədri olaraq qalsa da, Berkshire-in gündəlik fəaliyyəti, o cümlədən 318 milyard dollarlıq investisiya portfelinin idarə olunması artıq Abelin üzərinə düşüb.
Abel “Omaha kahini”nin yolu ilə gedəcəyinə söz verib. Hər iki maliyyəçi güclü idarəetmə komandalarına, dayanıqlı rəqabət üstünlüklərinə və kapitalın səhmdarlara qaytarılması üzrə etibarlı proqramlara malik şirkətlərə üstünlük vermələri ilə bir-birinə bənzəyirlər.
Üstəlik, həm Abel, həm də Baffett hesab edir ki, yatırılan kapitalın əhəmiyyətli hissəsi ən yaxşı ideyalara yönəldilməlidir. Başqa sözlə, onlar adətən yüksək konsentrasiyalı investisiya portfellərini idarə edirlər.
Berkshire Hathaway portfelinin demək olar ki, beşdə dördü bu 10 səhmə yatırılıb
Abel 318 milyard dollarlıq Berkshire portfelində hələ yeni-yeni addımlar atsa da, “Omaha kahini”nin gedişindən sonra o, ABŞ və Yaponiyanın tanınmış şirkətlərini əhatə edən çox təsirli bir portfeli miras alıb.
10 aprel tarixinə olan vəziyyətə görə, aşağıdakı 10 mövqe Berkshire-in investisiya olunmuş aktivlərinin 79%-ni təşkil edib:
Apple (NASDAQ: AAPL) — 59,4 milyard dollar, investisiya olunmuş aktivlərin 18,7%-i American Express (NYSE: AXP) — 47,5 milyard dollar, 14,9% Coca-Cola (NYSE: KO) — 31 milyard dollar, 9,7% Bank of America (NYSE: BAC) — 27,2 milyard dollar, 8,5% Chevron (NYSE: CVX) — 24,5 milyard dollar, 7,7% Occidental Petroleum (NYSE: OXY) — 15,4 milyard dollar, 4,8% Mitsubishi (OTC: MSBHF) — 13 milyard dollar, 4,1% Mitsui (OTC: MITSF) — 11,5 milyard dollar, 3,6% Chubb (NYSE: CB) — 11,2 milyard dollar, 3,5% Moody’s (NYSE: MCO) — 10,5 milyard dollar, 3,3%Abelin cavabdeh olduğu bu “ən yaxşı ideyaları” birləşdirən bir neçə ortaq cəhət var.
Kapitalın səhmdarlara qaytarılması proqramları əsas amildir
Əgər Qreq Abelin idarə etdiyi, daha əvvəl isə Uorren Baffettin nəzarətində olan Berkshire-in ən iri 10 mövqeyini birləşdirən əsas xüsusiyyəti qeyd etmək lazımdırsa, bu, onların uğurunun əsasında kapitalın səhmdarlara qaytarılması üzrə effektiv proqramların dayanmasıdır.
Birja şirkətlərinin səhmdar dəyərini artırmaq üçün səhm qiymətinin yüksəlməsindən başqa iki əsas yolu var: dividend ödənişləri və səhmlərin geri alınması. Hazırda Berkshire-in bazar dəyərinə görə ən iri 10 investisiyasının hamısı səhmdarlarına dividend ödəyir.
Bu mövqelərdən bəziləri dividend gəlirliliyi baxımından xüsusilə cəlbedicidir, çünki onların maya dəyərinə görə gəlirlilik səviyyəsi çox yüksəkdir. Məsələn, Coca-Cola səhmlərinin Berkshire üçün maya dəyəri təxminən hər səhmə görə 3,25 dollar olduğuna görə, Abel şirkəti bu mövqedən illik 63%-lik gəlirlik əldə edir. Eyni vəziyyət American Express və Moody’s-də də müşahidə olunur — onların yatırılmış kapital üzrə gəlirliliyi müvafiq olaraq 45% və 41%-dir.
Ancaq Baffett və Abel uzun illərdir səhmlərin geri alınması proqramlarının da tərəfdarıdırlar. Səhmlərin geri alınması şirkətin hər səhmə düşən mənfəətini artıra və uzunmüddətli investisiyanı təşviq edə bilər. Bu isə Baffettin həmişə yüksək qiymətləndirdiyi yanaşmadır.
Berkshire portfelində bazar dəyərinə görə ilk yerdə olan Apple Uoll-Stritdə ən böyük səhmlərin geri alınması proqramını həyata keçirir. 2013-cü maliyyə ilində geri alış proqramına başlayandan bəri Apple dövriyyədə olan səhmlərinin 44%-dən çoxunu bazardan çıxarmaq üçün təxminən 841 milyard dollar xərcləyib. Heç bir şübhə yoxdur ki, bu proqram hər səhmə düşən mənfəəti ciddi şəkildə artırıb.
Neft şirkətləri də iri həcmli geri alış proqramları ilə tanınır. 2023-cü ilin yanvarında Chevron-un direktorlar şurası 75 milyard dollarlıq geri alış proqramını təsdiqləyib.
“Əbədi” aktivlər portfeldən getməyəcək
Diqqət yetirilməli ikinci məqam ondan ibarətdir ki, Berkshire-in ən iri investisiya aktivlərinin bir çoxu Uorren Baffett və ya Qreq Abel tərəfindən qeyri-müəyyən müddətə saxlanılacaq aktivlər kimi dəyərləndirilib.
2023-cü il üzrə səhmdarlara ünvanlanan illik məktubunda, hansı ki, 2024-cü ilin əvvəlində dərc olunub, Baffett “müddətsiz” aktiv hesab etdiyi səkkiz şirkətin adını çəkib. Bu siyahıya Berkshire-in müvafiq olaraq 1988 və 1991-ci illərdən sahib olduğu Coca-Cola və American Express də daxil idi. Bundan əlavə, Baffett Occidental Petroleum-u və Mitsubishi, Mitsui də daxil olmaqla Yaponiyanın beş ticarət evinin hamısını da “əbədi aktivlər” adlandırıb.
Abel səhmdarlara ünvanladığı ilk illik məktubunda bu siyahıya daha iki ad əlavə edib: reytinq agentliyi Moody’s və siyahıda birinci yerdə olan Apple.
Maraqlıdır ki, Bank of America, Chevron və Chubb həmin yeddi şirkətlə bir sırada qeyd olunmayıb. İnvestorlar bu şirkətləri uzunmüddətli aktivlər, bəlkə də Qreq Abelin portfelinin əsas mövqeləri kimi qəbul etməlidirlər, amma onları Berkshire portfelində onilliklərlə qalacaq aktivlər saymaq düzgün olmaz.
Bununla belə, qiymət hər şeydən önəmlidir
Kapitalın səhmdarlara qaytarılması proqramları nə qədər cəlbedici olsa da, “Omaha kahini” və deməli, Qreq Abel üçün sərfəli qiymətdən daha vacib heç nə yoxdur. Məhz buna görə də son iki ildə şirkətin iki ən iri mövqeyinin davamlı şəkildə azaldıldığını gördük.
2023-cü il 30 sentyabrla 2025-ci il 31 dekabr arasında Baffett və onun müavini Apple-dakı təxminən 687,6 milyon səhm satılmasını təsdiqləyiblər. Bu, Berkshire-in əvvəlki payının təxminən 75%-i deməkdir. Abel Apple-ı onilliklər ərzində mənfəətini artıran şirkət hesab etsə də, ötən həftənin sonunda şirkətin səhmləri son 12 ay üzrə 33 dəfə mənfəət əmsalı ilə bağlanıb.
Müqayisə üçün, Baffett 2016-cı ilin birinci rübündə şirkətin bu mövqeyini fəal şəkildə artıranda Apple səhmlərinin qiymət/mənfəət əmsalı 10–15 aralığında idi. Apple Abelin portfelində qızıl mədəninə çevrilə bilər, amma səhmin tarixən yüksək qiymətləndirilməsi gələcəkdə əlavə satışların da mümkün olduğunu göstərir.
Amma söhbət yalnız Apple-dan getmir. 13F formasında təqdim olunan sənədlərə əsasən, 2024-cü ilin iyul ayının ortalarından Baffettin təqaüdə çıxmasına qədər o, Berkshire-in Bank of America-dakı payının təxminən yarısını, yəni 515,6 milyon səhm satıb.
Burada satışın səbəbi, böyük ehtimalla, yenə də qiymətləndirmə ilə bağlıdır. Baffett 2011-ci ilin avqustunda Bank of America-ya ilk dəfə imtiyazlı səhmlər vasitəsilə yatırım edəndə, bankın adi səhmləri balans dəyərindən 62% aşağı səviyyədə ticarət olunurdu. 2025-ci ilin sonuna doğru isə Bank of America səhmləri balans dəyərinə nisbətdə 43% premiumla satılırdı.
Berkshire-in həm əvvəlki, həm də hazırkı rəhbəri üçün sərfəli qiymətdən daha vacib heç nə yoxdur.
