2026-cı il aprelin 27-də İlham Əliyev ilə Andrey Babiš arasında keçirilən görüş zamanı səsləndirilən fikirlər bir daha göstərdi ki, Azərbaycan ilə Çex Respublikası arasında əməkdaşlıq artıq yeni və daha strateji mərhələyə qədəm qoyur. Bu əməkdaşlığın əsas istiqamətlərindən biri kimi müdafiə sənayesi xüsusi diqqət mərkəzindədir.
Son illərdə qlobal təhlükəsizlik mühitinin mürəkkəbləşməsi dövlətlər arasında hərbi-texniki əməkdaşlığın əhəmiyyətini xeyli artırıb. Bu baxımdan Azərbaycan və Çexiya arasında müdafiə sənayesi sahəsində əlaqələrin inkişafı hər iki ölkənin milli maraqlarına uyğun olaraq formalaşır. Azərbaycan regionda güclü müdafiə potensialına malik dövlət kimi çıxış edir və bu sahədə texnoloji modernizasiya istiqamətində ardıcıl addımlar atır. Çexiya isə uzun illərdir Avropada inkişaf etmiş müdafiə sənayesi ənənələri ilə tanınır və yüksək texnologiyalı hərbi məhsullar istehsal edir.
İki ölkə arasında müdafiə sənayesi üzrə əməkdaşlıq bir neçə istiqaməti əhatə edə bilər. İlk növbədə, hərbi texnikanın istehsalı və modernləşdirilməsi sahəsində birgə layihələrin həyata keçirilməsi mümkündür. Bu, həm Azərbaycan üçün yeni texnologiyaların əldə olunması, həm də Çexiya üçün yeni bazarlara çıxış baxımından əhəmiyyətlidir. Digər tərəfdən, hərbi təlimlər, mütəxəssis hazırlığı və təcrübə mübadiləsi kimi sahələrdə əməkdaşlıq tərəflərin potensialını daha da gücləndirə bilər.
Müdafiə sənayesi əməkdaşlığının iqtisadi tərəfi də xüsusi qeyd olunmalıdır. Bu sahədə qurulan əlaqələr yalnız hərbi deyil, eyni zamanda sənaye və texnoloji inkişafı stimullaşdırır. Birgə müəssisələrin yaradılması, investisiya layihələrinin həyata keçirilməsi və innovativ həllərin tətbiqi hər iki ölkənin iqtisadiyyatına müsbət təsir göstərə bilər. Xüsusilə Azərbaycanın müdafiə sənayesində yerli istehsalın artırılması siyasəti Çexiyanın təcrübəsi ilə daha effektiv nəticələr verə bilər.
Bununla yanaşı, bu əməkdaşlıq regional sabitlik baxımından da mühüm əhəmiyyət daşıyır. Güclü və müasir müdafiə sistemlərinə malik dövlətlər regionda sülhün və təhlükəsizliyin qorunmasına daha effektiv töhfə verə bilirlər. Azərbaycan və Çexiya arasında müdafiə sənayesi sahəsində qurulan tərəfdaşlıq da bu baxımdan mühüm strateji addım kimi qiymətləndirilə bilər.
Nəticə etibarilə, Prezident İlham Əliyevin vurğuladığı kimi, ölkələrimiz arasında müdafiə sənayesi sahəsində əməkdaşlıq əlaqələrin gələcək inkişafında əsas istiqamətlərdən birinə çevrilir. Bu əməkdaşlıq yalnız hərbi sahə ilə məhdudlaşmayaraq iqtisadi, texnoloji və siyasi əlaqələrin də dərinləşməsinə xidmət edir və Azərbaycan–Çexiya münasibətlərini daha da möhkəmləndirir.
Arif Qasımov,
YAP Sədərək rayon təşkilatının sədri
