Tanzaniyada yerləşən Natron gölü ilk baxışda canlıları “daşlaşdıran” qorxunc bir yer kimi görünür. Lakin bu hadisənin arxasında heç bir fövqəltəbii güc deyil, sırf kimyəvi proseslər dayanır və bu, elmin bəzən miflərdən də daha “qorxulu” ola biləcəyini göstərir.
HİT.az xəbər verir ki, indiandefencereview.com-un yazdığına görə, NASA-nın Yer Rəsədxanasının məlumatları bölgədəki vulkanik aktivliyin gölün qeyri-adi kimyəvi tərkibini formalaşdırdığını göstərir. Təxminən 20 kilometr cənubda yerləşən vulkanlar natrium karbonat və kalsium karbonat qarışıqları yaradır. Bu maddələr yeraltı çatlarla hərəkət edərək 20-dən çox isti bulağı qidalandırır və sonda gölə tökülür.
Bundan əlavə, gölün dənizə çıxışı olmayan qapalı hövzə olması, həmçinin bölgənin həddindən artıq isti və quraq iqlimi səbəbindən buxarlanma yağıntını daim üstələyir. Nəticədə gölün dərinliyi nadir hallarda üç metri keçir. Beləliklə, burada son dərəcə isti, qələvi və duzlu, demək olar ki, həyat üçün yararsız mühit yaranır.
Ölümcül güzgü: qurbanlarını aldadan səth
Bu sərt şəraitə baxmayaraq, göldə bəzi mikroorqanizmlər yaşayır. Məsələn, haloarxeylər adlanan duzsevər mikroblar qələvi suda inkişaf edir və suya qırmızımtıl rəng verir. Bu mikroorqanizmlər isə kiçik flaminqoları cəlb edir və bu quşlar Şərqi Afrikada çoxalma üçün Natron sahillərindən istifadə edirlər.
Lakin digər canlılar üçün göl ölümcül tələdir. Köçəri quşlar bəzən suyun yüksək əks etdirmə qabiliyyətinə aldanaraq onun üzərindən uçduqlarını zənn edir və səthə çırpılırlar. 2007-ci ildə helikopter pilotu da oxşar vəziyyətlə üzləşmiş və nəticədə helikopter gölə düşmüşdü. Hadisədən sağ çıxan operator Ben Herbertson “su fiziki olaraq çox isti idi və gözləri yandırırdı” deyə xatırlayırdı.
Mif və reallıq
Natron gölü 2013-cü ildə fotoqraf Nik Brandtın “daşlaşmış” heyvan fotoları ilə dünya miqyasında məşhurlaşdı. O, sahildə tapdığı quş və yarasaların mumiyalaşmış cəsədlərini sənədli şəkildə təqdim etmişdi. Meduza Qorqona mifindən fərqli olaraq, bu heyvanlar daşlaşmayıb, sadəcə susuzlaşaraq mumiyalanıblar.
Natron adlı mineral qarışıq qədim Misirdə də istifadə olunurdu, çünki o, rütubəti və yağı effektiv şəkildə udur. Gölə düşən heyvanların bədənləri zamanla susuzlaşır və üzərləri mineral çöküntülərlə örtülərək “daşlaşmış” görüntü yaradır.
Brandt bildirib ki, sahildə tapdığı bu heyvanları bəzən foto üçün “canlı kimi” pozalara salaraq çəkirdi. Onun sözlərinə görə, məqsəd bu canlılara sanki yenidən həyat vermək idi.
Fotoqraf həmçinin “Smithsonian Magazine”ə açıqlamasında bildirib: “Su o qədər qələvidir ki, ən kiçik yara belə çox ağrılı olur. Orada üzmək tamamilə dəlilik olardı.”
Samir
