...Vladimir Putin dörddə bir əsrlik hakimiyyəti ərzində onu “böyük güc” statusundan məhrum edib.
SİA xəbər verir ki, Amerikalı politoloq və beynəlxalq münasibətlər üzrə ekspert Uolter Rassel Mid bu barədə “The Wall Street Journal” qəzetində dərc olunmuş məqaləsində yazır.Onun fikrincə, Putin on ildən çoxdur ki, bəzi “kiçik düşüncəli” Qərb liderlərinə qarşı mövqelərini möhkəmləndirir.
Köşə yazarı iddia edir ki, Rusiya liderinin rəqiblərini dərindən və xəyalsız şəkildə başa düşməsi ona “həddindən artıq özünəinamlı Qərbə bir-birinin ardınca alçaldıcı məğlubiyyətlər gətirməyə”, o cümlədən 2008-ci ildə Gürcüstana hücum və 2014-cü ildə Krımın və Donbasın əhəmiyyətli bir hissəsinin ələ keçirilməsinə imkan verib.
“The Wall Street Journal”qeyd edir ki, Putinin nüfuzunun artmasına Belarusda Aleksandr Lukaşenkoya qarşı etirazların yatırılmasındakı rolu, eləcə də Kremlin qeyri-rəsmi dəstəyi ilə Fransanın keçmiş Afrika müstəmləkələrində təsirinin azalması əhəmiyyətli dərəcədə kömək edib.
Məqalənin müəllifi Putinin “kritik səhvini” Ukraynanı xalqının milli kimliyindən məhrum olduğuna və qanuni hökumətinin “boş qabıq” olduğuna inanaraq real dövlət kimi qəbul etməməsi hesab edir.
Məqalədə deyilir ki, ukraynalıların böyük bir kütləsi “cənab Putinin təkəbbürlə rədd etdiyi ölkə üçün vuruşmağa və ölməyə hazır olduqlarını sübut etdilər”.
Müəllif yekun olaraq Prezident Vladimir Zelenski özünü istedadlı siyasətçi və diplomat kimi sübut etdi, ölkə daxilində milli birliyi qoruyub saxlamağı bacardı və eyni zamanda beynəlxalq dəstəyi səbirlə artırdı.
O, Rusiyanın yaz-yay hücumunun Ukraynanı böhrana sürükləyə biləcəyini etiraf edir, lakin təcavüzkar ölkənin müharibəsi “çox uzun çəkib, çox baha başa gəlib və Rusiya gücünün təməllərini o qədər zəiflədib ki, istənilən qələbə Pirrik (Rus dilində qallisizmlərin tarixi Llüğəti-A.B.) olacaq”.
Amerikalı politoloqun fikrincə, daha çox ehtimal olunan nəticə “Rusiyanın insan və iqtisadi resurslarını tükəndirməyə davam edəcək əzabverici bir durğunluq”dır və bu, Putinin hakimiyyətdə qalmasını təhdid edir.
Viktor Orbanın Macarıstandakı məğlubiyyəti Moskvanı ən yaxın Avropa müttəfiqindən məhrum edib, Avropa Birliyinin qalan hissəsi isə transatlantik uçurum səbəbindən parçalanmaya və çaşqınlığa baxmayaraq, Ukraynanı dəstəkləməkdə maliyyə təsirini qoruyub saxlayıb.
O, şərqdə Putinin artıq Qərblə fəal əməkdaşlıq edən Ermənistan və Azərbaycanda təsirini itirdiyini vurğulayır. Eyni zamanda, bəzi Orta Asiya respublikaları hazırda Rusiya ilə müqayisədə Çinlə daha sıx iqtisadi əlaqələrə malikdir və Rusiya ərazisindən kənarda Qərbə enerji təchizatı üçün boru kəməri marşrutlarını fəal şəkildə inkişaf etdirirlər.
Köşə yazarı Suriyadakı rejim dəyişikliyini Kreml üçün daha bir itki, eləcə də ABŞ və İsrailin İrana qarşı hərbi əməliyyatlarında hərbi və ya diplomatik inkişafa əhəmiyyətli təsir göstərə bilməməsi kimi vurğulayır.
Məqalədə qeyd olunur ki, eyni zamanda Rusiya Ukraynadakı müharibə ilə daha da şiddətlənən ölkədə demoqrafik azalma yaşayır, Rusiyada müsəlman azlıqların payı isə artır.
Qəzet etiraf edir ki, bu tendensiyalar təkcə Putin üçün problem yaratmır, həm də Rusiya üçün Sovet İttifaqının dağılmasından sonrakı qarışıqlıqla müqayisə edilə bilən bir böhranı göstərir.
Köşə yazarı hesab edir ki, Rusiya iqtisadiyyatı zəifləyir və Kreml lideri və onun varisləri “imperiyanın qalan hissəsini saxlamaqda çətinlik çəkə bilərlər”.
Hələlik, hazırkı Kreml lideri “unudulmamalıdır”, lakin əgər o, “bu vəziyyətdən çıxmaq üçün enerji və yaradıcılıq tapa bilməsə”, tarix onu Rusiyanın nəhayət və ölümcül şəkildə ciddi bir böyük güc statusunu itirdiyi lider kimi xatırlaya bilər.
...“The Wall Street Journal”yazır.
Əli Babayev
