...SİA xəbər verir ki, CEPA beyin mərkəzinin mütəxəssislərinin yeni hesabatına görə, Avropa və onun müttəfiqləri indiyə qədər Rusiyanın qondarma “kölgə müharibəsi”ni effektiv şəkildə cilovlaya bilməyiblər.
Bura gizli qarşıdurma formaları daxildir: kiberhücumlar, təxribatlar, proksi qrup hərəkətləri və birbaşa sübut edilməsi çətin olan digər əməliyyatlar.
Analitiklərin fikrincə, əsas problem təhlükənin sistematik şəkildə qiymətləndirilməməsidir.
Bu cür hadisələrin çoxu təcrid olunmuş hadisələr kimi qəbul edilir: zədələnmiş kabellər qəzalara, kiberhücumlar isə texniki nasazlıqlara aid edilir.
Nəticədə, əlaqələndirilmiş kampaniyanın tam mənzərəsi itirilir və məsuliyyət bulanıqlaşır.
Vəziyyət Qərbin yavaş reaksiyası ilə daha da ağırlaşır.
Faktlar müəyyən edilərkən və koordinasiya davam edərkən, Rusiya yeni əməliyyatlar aparmağı bacarır.
Gərginləşmə qorxusu da Moskvanın əlinə keçir: aydın “qırmızı xətlərin” və nəticələrin olmaması yalnız sonrakı hərəkətləri təşviq edir.
Ekspertlər hesab edirlər ki, sərt hüquqi sübutlara əsaslanan əvvəlki yanaşma artıq təsirli deyil.
Rusiyanın gizli hərəkət etdiyi bir kontekstdə təkcə təcrid olunmuş hadisələrə deyil, həm də təkrarlanan davranış nümunələrinə cavab vermək lazımdır.
Əsas tövsiyələrə hibrid təhdidlərin qarşısını almaq üçün vahid sistemin yaradılması daxildir.
Kiberhücumlar, təxribatlar və informasiya əməliyyatlarının vahid strategiyanın elementləri kimi nəzərdən keçirilməsi təklif olunur.
AB və NATO öz rollarını aydın şəkildə müəyyənləşdirməlidirlər: Alyans hərbi və kəşfiyyat komponentlərinə, AB isə iqtisadi təzyiqə və sərhəd nəzarətinə diqqət yetirməlidir.
Həmçinin kiber əməliyyatlardan tutmuş sanksiyalara və Ukraynaya dəstək verməyə qədər bir sıra sürətli cavab tədbirləri əvvəlcədən hazırlanması tövsiyə olunur.
Eyni zamanda, infrastrukturun əhəmiyyətli bir hissəsi bizneslərin əlində olduğundan, dövlət-özəl sektor əməkdaşlığı həlledici rol oynamalıdır.
Hesabatın əsas nəticəsi budur ki, qətiyyət və koordinasiya olmadan Avropa bu gizli, lakin artan qarşıdurmada təşəbbüsdən daha çox imtina etmək riski ilə üzləşə bilər.
Əli Babayev
